Opinie sucks

Joris Luyendijk zoekt nieuwe wegen voor de journalistiek en schrijft onafhankelijk over ‘e-cars’.

Globe. Lars van den Brink Brink, Lars van den

Deze week gaat uw correspondent iets doen dat weinig gebeurt: hij gaat een paar collega’s van zijn eigen krant de mantel uitvegen. Nu zegt u meteen: jij nestbevuiler, als jij niet oppast, blader ik subiet terug naar de rubriek ‘Beest van de week’! Waarop ik zeg: macht corrumpeert, of maakt lui en daarom wordt in een democratie iedereen met macht gecontroleerd door anderen.

Het probleem is dat dit bij de media niet kan, want daar dreigt altijd persbreidel. Journalisten moeten het dus zelf doen, ook al leidt dit soms tot scheve gezichten en zelfs vergeldingsacties.

Welaan, mijn kritiek betreft de redactie Opinie van deze prachtkrant, die op woensdag 23 september eindelijk iets deed aan de elektrische auto. Een als natuurkundige opgeleide octrooispecialist uit Leuven kreeg 500 woorden voor een betoog met als kop en conclusie: ‘Elektrische auto stoot evenveel CO2 uit als gewone auto’. Volgens het stuk zijn elektrische auto’s op niet-duurzame stroom even schadelijk voor het klimaat als benzineauto’s.

Vijfhonderd woorden, van een octrooispecialist. Zie daar, mijn waarde landgenoten, het niveau waarop de Opiniepagina van ’s lands meest serieuze krant de cruciale kwestie van elektrische auto’s agendeert. Dus niet een verhaal van degene die bij TNO al bijna vijftien jaar niets anders doet dan mobiliteitskwesties bestuderen. Niet van degene die bij ECN in Petten fulltime dit vraagstuk onderzoekt. Niet van experts bij de internationaal gerenommeerde technisch universiteiten van Delft, Enschede en Eindhoven. Nee, een octrooispecialist. Zoals de Volkskrant twee dagen eerder het podium gaf aan een elektrotechnisch geschoolde wethouder in Haarlem.

Hebben deze twee amateurs dan het overzicht waarvan de eerder genoemde specialisten mij vertellen dat niemand het heeft? Ach lezer, dat overzicht is helemaal niet nodig. De octrooispecialist schrijft het letterlijk in zijn bijdrage: „Rekent u even mee op de achterkant van mijn sigarendoos?”

Precies! De achterkant van een sigarendoos. Dan is dat ook weer opgelost, en kunnen we het weer hebben over de toon waarop wordt gedebatteerd over de toon van het integratiedebat. Waarom bezuinigen we die specialisten bij TNO en ECN en de technische universiteiten niet gewoon weg? En de stapels papier die het Wereldnatuurfonds, PriceWaterhouseCoopers of McKinsey nodig hebben om de CO2-uitstoot door te rekenen: milieucriminaliteit!

De redactie Opinie zal het misschien niet zo bedoelen, maar de suggestie wordt hier gewekt dat voornoemde experts deel uitmaken van een samenzwering pro-elektrische auto of hype, en dat dus iemand van buiten het wereldje de waarheid moet komen zeggen. At your service.

Dus hoe zit het met de CO2-uitstoot? Allereerst: de elektrische auto gaat over veel meer; over lawaai en stikstof in onze zwaar vervuilde binnensteden (astma, anyone?). Over onafhankelijkheid van olie en de miljarden olie-euro’s die wij Rusland, Saoedi-Arabië en Iran jaarlijks toestoppen (kernbom, anyone?). Maar meest van al biedt de elektrische auto misschien de kans onze energievoorziening permanent duurzaam te maken. Vaste lezers weten het al: het probleem met wind en zon is dat ze vaak energie geven wanneer je die niet nodig hebt. Opslag van die energie is een enorm probleem, waardoor windmolens op zee nu soms moeten worden stilgezet. Straks kan die energie in de accu van elektrische auto’s, mits je zorgt voor een gemoderniseerd stroomnet, slimme meters en je nog een rij andere hobbels neemt. Volledige invoering van de elektrische auto duurt zeker dertig jaar. In die tijd kun je stapsgewijs je energievoorziening verduurzamen, maar dat vergt nu de juiste investeringsbeslissingen.

Dit is the grand bargain, maar wat die opinieschrijvers doen: ze nemen de bouw van kolen- en kerncentrales als een gegeven. Stellen vast dat elektrische auto’s op vuile stroom zullen rijden. En zeggen dan: elektrische auto’s lossen niks op. Negentig procent van de lezers snelt alleen de kop van zo’n artikel, en daar ga je.

De vraag welke auto meer uitstoot kent niet één antwoord. Het ligt aan je constructie van beider productieketens, en je inschattingen bij de vele onzekere risico’s. De winning van lithium voor accu’s kost veel energie, maar die technologie kan verbeteren. Hoe snel? Blijft lithium de grondstof? Alan Greenspan, oud-topman van de Amerikaanse centrale banken, geeft in zijn memoires openlijk toe dat de oorlog in Irak is gevoerd om olie. Telt dus de CO2-uitstoot van de Amerikaanse invasie mee? En van de Amerikaanse militaire ‘aanwezigheid’ in de Perzische Golf? Van de wapenwedloop die deze aanwezigheid helpt opstuwen?

Noem mij een oud geslachtsorgaan, maar mij beviel-ie wel, die reclameslogan vroeger: NRC Handelsblad, voor wie de nuance zoekt.

De volgende aflevering staatal op nrc.nl/nrcweekblad.Reageren kan hier ook.