Carlsen krijgt vleugels

Kasparov zei na zijn match tegen Karpov in Valencia dat de vluggertjes die hij geregeld op het internet speelt een dubieuze training waren geweest. Tegen Karpov had hij soms typische internetzetten gedaan en zelfs ‘bulletzetten’.

‘Bullet’ is schaken met één minuut bedenktijd voor de hele partij en wie dat speelt, moet als een paard met oogkleppen zijn plan uitvoeren, want voor flexibele aanpassingen is geen tijd.

Grappig dat Kasparov het frivole bullet speelt. Al die kennis, opgebouwd in veertig jaar met keihard werken en steun van de beste secondanten, in Moskou of in trainingskampen op de Krim of aan de Adriatische kust, dat alles komt tot explosie in een partij die hoogstens twee minuten kan duren.

Kasparov herhaalde nog eens dat hij nooit meer echt terug zal keren in de arena en dat het professionele schaak voor hem nu de training van Magnus Carlsen is.

Die training lijkt zijn vruchten af te werpen. Deze week begon in Nanjing het Pearl Spring toernooi, met zes topspelers die twee keer tegen elkaar uitkomen. In de eerste ronde speelde Carlsen met wit tegen Peter Leko.

Laat ik de Chinese website citeren, die ook een Engelse versie heeft. Het volgende heb ik zo letterlijk mogelijk vertaald: „Carlsen koos de zeer intense pion opgeven variant van het Schotland systeem, en nadat Leko langdurige overweging had, at zij de pion om de uitdaging aan te nemen. (…) Tegen no. 23 ronde, in het gezicht van de dilemma situatie, gaf Leko de achterhoedevleugel als kosten, en maakte tegenaanval in de strijdwagenvleugel.’’

Carlsen speelde dus het Schots, een oude opening die schijndood was toen Kasparov hem bijna twintig jaar geleden tegen Karpov weer tot leven wekte. Eerst offerde Carlsen een pion, later won hij er een paar op de damevleugel en het stukoffer dat Leko daarna op de ‘strijdwagenvleugel’ bracht, was een wanhoopsactie.

Die overwinning leek bijzonder makkelijk tot stand te komen en dat gold ook voor Carlsens volgende partij, tegen Veselin Topalov, de man met de hoogste rating in de wereld. Topalov lag na de opening in de boeien en probeerde los te komen door een pion te offeren, die hij nooit meer terug zag.

In de derde ronde werd Carlsen gestuit door Wang Yue, die met remise wist te ontsnappen doordat Carlsen tegen de 40ste zet in vreselijke tijdnood was. Weer was de hand van de leermeester te bespeuren, want Carlsen speelde Grünfeld-Indisch, ook zo’n oude liefde van Kasparov.

Na dit kleine dipje won Carlsen in de vierde ronde met zwart van Dmitri Jakovenko. Hij lijkt vleugels te hebben gekregen.

Wang Yue – Magnus Carlsen, Pearl Spring, Nanjing

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 d5 4. Lf4 Lg7 5. e3 0-0 6. Tc1 Le6 7. c5 c6 8. Ld3 Lg4 Een nieuwtje. Wit reageert schuchter. 9. Dc2 Pfd7 10. Lxb8 Natuurlijker en ook beter was 10. h3 e5 11. Lxe5 Pxe5 12. hxg4. 10…Pxb8 11. h3 Lc8 12. f4 b6 13. Pa4 e5

Verrassend. De zet die wit met alle geweld wilde verhinderen, komt toch. 14. dxe5 f6 15. exf6 Dxf6 16. Pf3 De7 17. Kf2 b5 18. Pc3 Pa6 19. Dd2 Pxc5 Zwart heeft de geofferde pion teruggewonnen en staat prachtig. 20. Lb1 Kh8 21. b4 Pb7 22. Pe2 Pd6 23. Ped4 Na 23. Txc6 Pc4 24. Dd3 Lb7 25. Tc5 a5 heeft zwart geweldige aanval. 23…Pc4 24. Dd3 Ld7 25. h4 Terecht vecht wit terug met een tegenaanval, die lang niet ongevaarlijk is. 25…Tae8 26. Tce1 Dxb4 27. h5 Pd6 27…Lf5 was veiliger, maar dit is ook sterk. 28. hxg6 Pe4+ 29. Kg1 h6 30. Tc1 Db2 31. Dc2 Da3 32. Pb3 c5 33. Te1 Lf5 34. Ph4 c4 35. Pxf5 Txf5 Ook zwart moet oppassen. Na 35…cxb3 zou wit een winnende aanval krijgen met 36. Txh6+ Lxh6 (of 36…Kg8 37. Dc6) 37. Dc7. 36. Pd2

(Diagram bovenaan de volgende kolom).

Carlsen was in grote tijdnood. Hier lijkt 36…d4 37. Pxe4 d3 geweldig sterk. 36…Txf4 Ook niet slecht. Hij wint een pion, want 37. exf4 Ld4+ gaat niet voor wit. 37. Dd1 Tf6 Hij had nog 18 seconden om zet 40 te halen. 37…Tff8 was nauwkeuriger. 38. Pxe4 dxe4 39. Dd7 De7 En hier was 39…Te7 beter, want dan gaat 40. Dxb5 niet wegens 40…Dc3 met groot voordeel. 40. Dxb5 Met zwarts vlag op vallen een gepeperde stelling. Sterk was nu 40…Txg6, want na bijvoorbeeld 41. Th4 Tg5 42. Dc6 heeft zwart een mataanval die begint met 42…Txg2+. Wit kan beter 41. Th5 doen, om het mat er uit te halen, maar dan houdt zwart met 41…c3 winstkansen. 40…De6 Jammer. Zwart heeft nu weer bedenktijd, maar er zit geen winst meer in. 41. Th4 Tf5 42. Da4 Tef8 43. Txe4 Dxg6 44. Te8 Txe8 45. Lxf5 Df7 46. Dd7 Dxd7 47. Lxd7 Td8 48. Td1 c3 49. La4 Txd1+ 50. Lxd1 Le5 51. Kf1 Kg7 52. Ke2 h5 53. Kd3 h4 54. Lf3 Kf6 55. Kc2 Ke6 56. Kd3 Kf6 57. Kc2 Ke6 58. Kd3 Remise.

Oplossing: 1…Te1+ 2. Txe1 Dxg2+ en wit gaf op wegens 3. Kxg2 Pxe1+ gevolgd door 4…Pxc2, waarna zwart een stuk voor is.