Wat te doen tegen het regime in Birma?

Oud-ambassadeur Gerard Kramer zet vraagtekens bij het effect van economische sancties tegen het regime in Birma (Opiniepagina, 20 augustus). Maar wat werkt wel? Voor zover het militaire regime luistert naar geluiden van buiten, heeft een gezamenlijke en gecoördineerde druk de meeste kans van slagen. China en India hebben als handelspartners een luisterend oor bij het regime en daarmee de beste papieren om dit te bepleiten. Een sterke `civil society` - de NGO`s en groeperingen die niet aan het regime zijn verbonden - helpt ook, zeker op het moment dat veranderingen zullen plaatsvinden. Het Westen kan die civil society nu al ondersteunen. Het ontwikkelingsbudget voor Birma behoort tot de laagste ter wereld. Dat is heel verklaarbaar, maar ondermijnt ook de mogelijkheden om lokale organisaties en mensen te trainen.

Toerisme en handel helpen zeker, maar tegen een prijs. Met de juiste voorbereiding is het mogelijk om in Birma te reizen en het regime (en de staatshotels) te omzeilen. Handel heeft een positieve invloed op de welvaart en de ontwikkeling van een middenklasse. Maar het betekent wel in veel gevallen een warme relatie met het militaire bewind. Dat is een prijs die het Burma Centrum Nederland vooralsnog te hoog vindt, zeker omdat het regime geen enkele beweging laat zien. Dat echter over dergelijke richtingen kan worden gesproken zonder direct in de reflex te schieten van nog meer sancties, is in ieder geval een winstpunt.