Iran: beruchte aanklager Teheran vervangen

De nieuwe chef van de Iraanse rechterlijke macht heeft de beruchte, ultraconservatieve chef-aanklager in Teheran, Saeed Mortazavi, vervangen door een functionaris die als wat gematigder bekendstaat. Tevens heeft hij een onderzoek gelast naar beschuldigingen van de oppositie van verkrachting van opgepakte opposanten.

Het was niet duidelijk of, en zo ja, welke consequenties de maatregel heeft voor het proces tegen 140 demonstranten, politici, intellectuelen en journalisten die zijn gearresteerd tijdens en na het massaprotest tegen de verkiezingsoverwinning van president Mahmoud Ahmadinejad in juni. Mortazavi was ook voor dit proces verantwoordelijk. Tegen vooraanstaande hervormers, die met volgens de oppositie afgedwongen bekentenissen zijn gekomen, is de „maximale straf” geëist wegens pogingen een „fluwelen revolutie” te ontketenen met steun van het buitenland.

De nieuwe chef van de rechterlijke macht is ayatollah Sadeq Larijani, een broer van parlementsvoorzitter Ali Larijani. De Larijani’s staan zeer dichtbij de opperste leider, ayatollah Ali Khamenei. De laatste trok donderdag de aandacht met zijn uitspraak dat voor hem nog niet was bewezen dat de leiders van het oppositieprotest handelden op aangeven van het buitenland. Opmerkelijk was dat Ahmadinejad de volgende dag juist opriep deze leiders te vervolgen. Hij noemde geen namen, maar het was duidelijk dat het hem ging om de verslagen presidentskandidaten Mir Hossein Mousavi en Mehdi Karroubi, en mogelijk ook de ex-presidenten Khatami en Rafsanjani, die hen steunen.

Mortazavi, die in 2003 als chef-aanklager in Teheran werd benoemd, zat achter de publicatie van valse informatie over de dood van de Iraans-Canadese fotograaf Zahra Kazemi in detentie in 2003. Volgens de rechterlijke macht stierf ze aan een hersenbloeding, maar volgens een later regeringsonderzoek in opdracht van president Khatami door een slag tegen het hoofd. Mortazavi verbood voorts 120 kranten en andere bladen.

Larijani zou voor zijn aantreden zijn vervanging als voorwaarde hebben gesteld. Aanvankelijk mledden de staatsmedia dat Mortazavi was ontslagen, maar later bleek dat hij is benoemd tot plaatsvervangend procureur-generaal, een meer administratieve functie. In zijn plaats in Teheran is Abbas Jafari Dolatabadi benoemd.

Het parlement zette vanochtend zijn onderzoek naar de kandidaat-ministers van president Ahmadinejad voort. De conservatieve meerderheid telt veel critici van Ahmadinejad. Diverse vooraanstaande conservatieve parlementsleden hebben zich de afgelopen dagen zeer kritisch uitgelaten over de kandidaat-ministers. Verwacht wordt dat verscheidenen van hen bij de stemmingen zullen sneuvelen. (AFP, AP, Reuters)