Bevrijd van lelijke masten

De stroomvoorziening is een logistieke puzzel van nationaal belang. De vraag naar elektriciteit neemt naar verwachting de komende jaren sterk toe. De elektrische auto, scooter en fiets moeten namelijk wel opgeladen kunnen worden.

Op dit moment wordt er gewerkt aan het nieuwe Randstad 380kV-netwerk met een zuidring tussen Wateringen en Zoetermeer, en een noordring tussen Zoetermeer en Beverwijk: een indrukwekkende hoogspanningslus. Een ander in het oog springend project is de vernieuwing van het stroomnetwerk langs de snelweg A2. Daar worden traditionele metalen vakwerkmasten vervangen door elktriciteitsbedrijven Eneco en TenneT. En wat komt daar anno 2009 voor in de plaats? Dezelfde lelijke vakwerkmasten – lang leve de vooruitgang!

Bij de Randstad 380kV-verbinding is er ruimte voor iets meer experiment. Zo wordt er over een afstand van wel tien kilometer een kabel onder de grond gelegd. Waarom kan dat niet overal? De grootste beperking van ondergrondse stroomkabels wordt bepaald door de enorme capaciteit die over het 380kV-netwerk wordt getransporteerd. Voor lagere spanningen, zoals 50kV of 150kV, is dat veel minder een probleem. De totale kosten van het ondergronds leggen van 380kV-hoogspanning zijn tot wel tien keer hoger dan het bovengrondse transport via kabels en masten.

Daarnaast is niet alles bekend over de gevolgen van dit soort hoogspanning ondergronds en zal er veel van het experiment geleerd moeten worden. Een andere vernieuwing bij dit project is de toepassing van de zogenaamde Wintrack-mast, die maar voor een klein gedeelte uit metaal bestaat en voor het overgrote deel uit niet-geleidend kunststof.

Door een slimme plaatsing van de kabels ten opzichte van elkaar kan het altijd aanwezige magnetische veld geminimaliseerd worden en daardoor kan de bovengrondse hoogspanning makkelijker door dichtbebouwde gebieden worden geleid. De Wintrack-masten zien er duidelijk beter verzorgd uit dan de achterhaalde vakwerkmasten, maar het blijven functionele dragers van enorme bundels bovengrondse hoogspanningskabel. Het wachten is nu op de lange-termijn-effecten van ondergrondse hoogspanningskabels. Daarnaast moet er aan een structurele kostenvermindering gewerkt worden om voorgoed van de bovengrondse kabels én masten verlost te zijn.

Joost Alferink