Idool van alle Oostenrijkers

Toni Sailer is niet alleen de succesvolste skïer aller tijden. Hij was ook in Oostenrijk het symbool van de wederopstanding na de Tweede Wereldoorlog. Een sportman, acteur en zanger.

Anton Engelbert (Toni) Sailer was het Oostenrijkse symbool van de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog. Hij was een jeugdidool en veroorzaakte in de skinatie Oostenrijk een massahysterie door zijn ongeëvenaarde reeks titels op Olympische Spelen en wereldkampioenschappen. Gisteren overleed Der schwarze Blitz aus Kitz (de zwarte flits uit Kitzbühel) op 73-jarige leeftijd aan een hersentumor.

Sailer, zoon van een blikslager uit Kitzbühel, was als skiër zijn tijd ver vooruit. Hij stond bekend als een multitalent, denker en muggenzifter en was altijd bezig zijn skitechniek te verbeteren. Zoals bijna elk kind uit Tirol stond hij al op zijn tweede op de ski’s. Op schoolwedstrijden was hij op elk onderdeel de snelste. Toen hij twintig jaar was behaalde hij in Cortina d’Ampezzo drie olympische titels (afdaling, reuzenslalom en slalom). In totaal won hij zeven wereldtitels – in vijf jaar tijd; een record dat nooit is verbeterd. Zelfs niet door grote skiërs als de Fransman Jean-Claude Killy, de Zweed Ingemar Stenmark, de Italiaan Gustav Thöni en de Noor Kjetil André Aamodt. Zij kwamen niet verder dan vijf.

De man die altijd een witte puntmuts droeg (skiërs droegen destijds nog geen helmen) werd in 1999 gekozen tot de beste Oostenrijkse sportman van de twintigste eeuw. Waar Sailer was, waren bewonderaars. Door zijn roem werd hij aangetrokken door de commercie en de filmwereld. Zijn amateurstatus kwam in het geding. Daarom besloot hij op zijn 23ste zijn skiloopbaan te beëindigen en zich toe te leggen op acteren. Hij volgde lessen op de Berlijnse toneelschool en speelde grote en kleine rollen in twintig films en televisieseries. Ook vertolkte hij de hoofdrol in het klassieke toneelstuk ‘Dood van een handelsreiziger’ van Arthur Miller.

Sailer zong schlagers. Hij bracht achttien grammofoonplaten uit, die tot in Japan gretig aftrek vonden. Toen hij dertig was trok hij zich terug uit de theaterwereld en verhuisde hij naar Canada. Een paar jaar later keerde hij terug naar Oostenrijk, werd bondscoach en technisch directeur en begon het kledingmerk Sailer Sports.

Twintig jaar lang was hij wedstrijdleider van de beroemde Hahnenkamm Rennen in Kitzbühel. Hij had zitting in de technische commissie van de internationale skifederatie en was voorzitter van de golfclub in Kitzbühel. In 2004 stelde hij zich kandidaat als burgemeester. Hij trok zijn kandidatuur in omdat hij het besefte dat hij het ambt niet kon verenigen met alle andere functies die bekleedde.

In alle Oostenrijkse kranten werd vandaag het nieuws over de dood van Toni Sailer groot op de voorpagina gebracht. Hij werd neergezet als het voorbeeld voor vele generaties.

Bekijk beelden van Toni Sailer op de Winterspelen van 1956 op nrc.nl/sport