Dames op leeftijd dagen kijker uit om te oordelen

Theater Festival Noorderzon &&&&& & &&& van Antoine Defoort & Halory Goerger; De Mevrouwen Aarsschaafsel & Korrelfotze door het Noord Nederlands Toneel. Gezien: Noorderplantsoen, Groningen. T/m 30/8 aldaar. Inl: www.noorderzon.nl***

De theaterruimte heet De Citadel, en ligt vlakbij het Noorderplantsoen in Groningen waar het Festival Noorderzon zich afspeelt. De suppoost legt uit dat hier de drukkerij van schoolboekenuitgever Wolters Noordhoff was gevestigd. Twee Franse theatermakers brengen de voorstelling met de typografische titel &&&&& & &&&. Noorderzon heeft als leidmotief de performing arts uit de hele wereld. Dat is een extreem ruim begrip. Iedereen met een kunstuiting op een podium, is performer. Dat kan briljant zijn en ook vervelend. Een performer richt zich zelden op de toeschouwer; de voorstellingen zijn vaak egocentrisch.

Dat geldt voor het Franse &etc in hoge mate. De twee spelers rijgen acts aaneen, die soms spannend en dan weer niksig zijn. De acteur die het toetsenbord gebruikt om fijn te jammen als op een gitaar, is meesterlijk; gaan ze daarna uit planten muziek slaan, dan moet ik denken aan de Nederlandse slagwerker Paul Koek die uit aubergines en radijs de mooiste muziek te voorschijn toverde. De acteurs zijn geobsedeerd door sciencefiction, wat hen de kans geeft een knieval te maken voor computertheater: urenlang „KILL” op een scherm tikken, bijvoorbeeld.

Aan mij is meer besteed de bizarre, bewust provocerende voorstelling De Mevrouwen Aarsschaafsel & Korrelfotze. Regisseur en tekstschrijver Ko van den Bosch en actrice Malou Gorter vertolken dames op leeftijd die het met de wereld gehad hebben. In een stroom van bizarre frustraties gaat politiek Nederland over de tong. De rechts-racistische toonzetting is nauwelijks verhuld. Asielzoekers? Op sandalen komen ze ons land binnenslenteren. En waarom sandalen? Dat komt door de „globale verwarming”. Tekst en spel zijn continu op de toeschouwer gericht. De spelers dwingen ons hun rechts-radicale uitingen te duiden. Is het satire, of menens? Dit is een voorbeeld van de klassieke katharsis, opgeroepen door twee verbitterde vrouwen: niet egocentrisch maar de toeschouwer uitnodigend tot eigen oordeelsvermogen.