Weg met de Balkenendenorm

Op Lowlands stelden jongeren een politieke agenda samen.

Nationale feestdagen én de Balkenendenorm mogen worden afgeschaft.

(Illustratie Milo) illustratie Milo Milo

Zet in een zaaltje dertig geëngageerde jongeren bij elkaar en je krijgt evenveel initiatieven om de wereld te verbeteren. Vergeet de logge hulpindustrie en doneer alleen nog maar aan lokale initiatieven, zegt de één. Nee, zegt een ander: er moet juist meer geld naar de grote ngo’s – wel 10 procent van ons inkomen in de vorm van een nieuwe belasting. Probeer daar maar eens consensus over te bereiken.

Toch was dat de stoutmoedige ambitie van het ‘politieke laboratorium’ Llowgenda, een serie van vijftien debatten over vijf thema’s, die dit weekeinde op het Lowlandsfestival plaatsvond. En zowaar, na drie dagen debatteren, met op de achtergrond de aanhoudende basdreun van de aangrenzende tenten, ligt er een lijst met concrete politieke voorstellen. De ‘politieke agenda van de Lowlandsgeneratie’ wordt hij genoemd. Eind september, na Prinsjesdag, krijgt de Tweede Kamer hem aangeboden.

Een fel debat ontstond gistermiddag over de Nederlandse deelname aan vredesmissies. „Waarom zitten we eigenlijk in Afghanistan en niet in Zimbabwe of Soedan?” vroeg Arjan El Fassed van Oxfam-Novib, die als expert bij het gesprek was uitgenodigd. De zaal knikte heftig mee. El Fassed: „Na Srebrenica heeft de commissie-Bakker de richtlijnen voor deelname aan vredesmissies aangescherpt. Bovendien verlamt de VN Veiligheidsraad de besluitvorming over militair ingrijpen door de vele veto’s.” Oplossing: de richtlijnen van de commissie-Bakker moeten worden versoepeld en de besluitvorming bij de VN efficiënter gemaakt.

Over integratie werd onder anderen gediscussieerd met Ahmed Marcouch, de raadsvoorzitter van het Amsterdamse stadsdeel Slotervaart. „We hebben een algemene feestdag nodig voor alle religies”, riep een jongen met een T-shirt van een metalgroep. Of moeten we twee christelijke feestdagen inruilen voor het Suikerfeest en het Offerfeest? vroeg gesprekleider Thierry Baudet. „Ik zou voorstander zijn van een flexibel systeem zijn waarin je zelf kunt bepalen wanneer je vakantiedagen opneemt”, zei Marcouch. „Laat afspraken over vakantiedagen over aan werkgevers en werknemers”, beaamde een deelnemer. „Al die christelijke feestdagen zijn gewoon niet meer van deze tijd.” Gistermiddag werd gestemd over deze stelling: de meerderheid wilde de nationale feestdagen afschaffen en een ‘strippenkaart’ invoeren, waarmee iedereen zelf invulling kan geven aan zijn vrije dagen. Programmamaker Prem Radhakishun, die bij dat debat aanwezig zou zijn, was toen al boos weggelopen. „Een PvdA-agenda”, zo noemde hij de discussieonderwerpen. „Hier ben ik niet voor gekomen!”

In hetzelfde gesprek kwam het onderwerp segregatie aan bod. Een supermarkt in de Transvaalbuurt in Den Haag waar veel moslims wonen, zou op vrijdagavond een uur lang alleen toegankelijk zijn voor vrouwen, zo wist één van de deelnemers. Moet kunnen, vond een studente politicologie. „Je hebt toch ook homobars? Als er behoefte is aan een supermarkt die voor beperkte tijd alleen geopend is voor vrouwen, is het wat mij betreft het recht van de ondernemer om aan die behoefte te voldoen.”

De meest opvallende uitspraken werden gedaan tijdens de gesprekken over democratie en inspraak. „Onze politici worden onderbetaald”, stelde blogger Alexander Klöpping. „Typische Nederlandse kneuterigheid vind ik dat.” Hij kreeg veel bijval: „Weg met de Balkenendenorm!” riep iemand. „Topmensen uit het bedrijfsleven zullen in Nederland nooit voor de politiek kiezen, en de knapste mensen hebben we juist nodig in Den Haag”.

Bovendien moet politiek persoonlijker worden. „We leven immers in een geïndividualiseerde samenleving, zo redeneerde schrijver Joop Hazenberg. „Mensen willen direct bij de politiek betrokken worden.” Ook over dat punt werd consensus bereikt: „Ik wil rechtstreeks kunnen stemmen op mijn minister-president. ”