Zwitsers meesters in de haute finance

De Zwitsers zijn met een zekere delicate precisie met de financiële crisis omgegaan. Het jongste signaal dat daarop wijst is de snelle terugtrekking van de overheid uit UBS. Een besluit dat de grootste bank van het land weer op eigen benen laat staan, zonder verdere staatsbemoeienis.

Vorig jaar oktober besloten Zwitserse functionarissen 6 miljard Zwitserse frank te steken in het noodlijdende UBS, als onderdeel van een breder reddingspakket. Deze herkapitalisering verschafte de overheid een potentieel belang van 9,3 procent in de bank, via verplicht converterende obligaties die voorzien waren van een hoge, maar redelijke couponrente van 12,5 procent.

Sindsdien is UBS op de weg terug. De bank heeft het topmanagement vervangen, een nieuwe strategische koers uitgestippeld en eigenhandig nieuw kapitaal binnengehaald. Woensdag werd een schikking bereikt in een langdurig juridisch geschil met de Amerikaanse belastingdienst. Dat was voldoende voor de Zwitserse regering om te beslissen dat UBS het weer zonder staatssteun kon, als eerste bank in Europa.

Beleggers waren aangenaam genoeg verrast om de 332 miljoen aangeboden aandelen tegen een korting van slechts 2,7 procent ten opzichte van de marktprijs te verslinden. UBS zal de overheid ook de reële waarde betalen van alle verschuldigde rente over de converterende obligaties - 1,8 miljard Zwitserse frank. Tel dat op bij de 5,5 miljard Zwitserse frank die wordt binnengehaald met de claimemissie, en de Zwitserse belastingbetalers slepen een indrukwekkend rendement van 32 procent op jaarbasis binnen.

De ommekeer bij de bank is nog niet voltooid. De zakenbank krimpt nog steeds. Ook aan de uittocht van private-bankingklanten is nog geen einde gekomen. Toch lijkt UBS voor te liggen op andere grote verliezers van deze crisis. Noch Citigroup noch Royal Bank of Scotland kan het op korte termijn zonder overheidsbelang stellen en beide banken kunnen jaloers zijn op de strategische helderheid en progressie van UBS.

Maar waar de Zwitserse aanpak van de crisis iets weg heeft van de manier waarop de beroemde horloges tikken die het land produceert, lijkt de aanpak van het bankgeheim eerder op een goocheltruc op straat. De Zwitsers hebben zich te lang verzet tegen eisen dat hun banken opener moeten zijn voor belastingautoriteiten elders. Druk van de G20 - en de toegegeven misdaden van UBS - hebben dat onhoudbaar gemaakt.

De Zwitsers zijn beroemd vanwege hun zorgvuldige omgang met de binnenlandse banken en hun verzet tegen buitenlandse inmenging. Beide posities zijn tijdens deze crisis uitvoerig getest.

Jeffrey Goldfarb