Rijden in een smartphone

De nieuwe Toyota Prius rijdt prettig en oogt beter. Toch blijft een hybride auto een milieuparadox.

Na 750 kilometer is mijn gemiddelde snelheid 61 kilometer per uur en het gemiddelde verbruik 4,3 liter per 100 kilometer. Dat is waar het in de Toyota Prius om draait. Hij is zeker twee keer zo zuinig als mijn eigen auto. De fabriek geeft 3,8 liter per 100 kilometer als gemiddeld gebruik op. Maar de testrijder die de fabrieksopgave evenaart, moet nog worden geboren, dus ik heb het gevoel dat ik het niet slecht deed.

De Prius is een CO2-remmer – een ‘gewoon’ ogende hatchback, bedoeld voor de massamarkt. Maar met gedeeltelijke accuaandrijving en een niet al te grote benzinemotor – een hybride auto dus, die zonder stopcontact kan. Wereldwijd is het de doorbraakauto voor semi-elektrisch rijden. Is dit de toekomst? Is dit een revolutie, een totaal andere ervaring? Ik ben erg benieuwd. De nieuwe uitvoering oogt ook minder belegen dan de vorige. Sterker – de Prius ziet er nu chique en elegant uit. Op de koplampunits na dan, die de chroom & kitsch-trend volgen.

Welcome to Prius

Goed, een semi-elektrische auto heeft dus een aan-uitknop. Starten is net zo opwindend als je laptop aanzetten. Welcome to Prius zegt het dashboard display, waarna het doodstil blijft. Rempedaal loslaten en de auto begint te kruipen, als een klassieke automaat. De sensatie is Amerikaans, ook omdat het navigatiescherm de bestuurder bij iedere start opdraagt de verkeersregels altijd te gehoorzamen. Alsof elektrisch rijden al niet oppassend genoeg is.

Op het console prijkt een kleine joystick voor de versnellingsbak. Om vooruit te gaan, beweeg je die naar achteren en om achteruit te gaan naar voren. Niet logisch dus. Dan is het knopjestijd. De importeur gaf uiteraard de meest complete uitvoering mee, de Executive, zodat ik geruime tijd afgeleid ben door accessoires waarvan ik alleen had gehoord. Cruisecontrol met radar! Navigatie met stembediening! Achteruitrijcamera! Head-up display van snelheid en navigatie in de voorruit! Automatische deurontgrendeling! In deze uitvoering kost-ie ruim 34.000 euro. Daar koop je twee gewone auto’s voor. Maar die gedachte verdring ik.

Na drie dagen proefrijden wil ik het allemaal ook en wel nu. Het is net of je in een smartphone rondrijdt. Vooral de snelheidsregeling met radar is onmisbaar. Geheel ontspannen toezien hoe de auto automatisch gas geeft en remt, al naar gelang de afstand tot de voorligger. Af en toe wat bijsturen en intussen luisteren naar de navigatiedame, die pijltjes projecteert in de voorruit en alle ANWB-borden uit haar hoofd kent. Nog een jaar of tien en autorijden gaat zo: één verkeerstoren kent ruimte op de weg toe, Rijkswaterstaat regelt de navigatie centraal, iedereen heeft radar en de chauffeur is procesbewaker. Ik kan het me nu pas voorstellen.

Het belangrijkste van de Prius is de elektrische hulpmotor waarmee je solo een afstand van maximaal 2 tot 3 kilometer kunt rijden, mits niet al te hard. De accu is dan binnen 3 minuten leeg. Dus het is even de vraag op welke vraag dit het antwoord is. Misschien voor de file? Of is het ook een gadget?

Stille luxe

Bij normaal gebruik doen beide motoren geluidloos wisseldienst, een proces dat op het display is te volgen. De batterij zit tussen de achterwielen en is even groot (en zwaar) als een zak cement. Het elektrische deel is dus vrij bescheiden. Toch brengt deze auto een consequent gevoel over: ik rij, maar ik doe toch een stapje terug. Voor ruim 30.000 euro ben ik maatschappelijk zeer verantwoord bezig. En ik lever niks in! O, nee. Auto kleeft aan de weg, prachtig interieur, stille luxe, zitruimte genoeg. En wie het slome elektrisch optrekken beu is, drukt de PWR-knop in. Power, de nostalgiefunctie, waarmee je even van de benzinemotor kan proeven. Je voelt je meteen schuldig. Nee, gauw terug naar hybride!

Prius is een morele keuze, met een dashboard dat je live aan de energieconsumptie van de laatste vijf minuten herinnert. De paradox is dat je behalve trekkracht niets inlevert. Typerend accessoire zijn zonnepanelen die een geparkeerde Prius bij warm weer ‘voorkoelen’ zodat de airco bij de start met minder energie toekan. Slim, maar ook het probleem in een notendop. De echte oplossing is immers géén airco. Maar kennelijk is de consument daar niet aan toe. En dus is een moderne hybride van nu een luxe, kleinere auto met vierenhalve zitplaats en een full-optionpakket, een trekhaak uitgezonderd. Het is de milieuparadox op wielen. Ook de oplossing is hybride.