'We moeten als beste uit de crisis komen'

Corus in IJmuiden draaide het afgelopen kwartaal op halve kracht. De productie wordt nu voorzichtig weer opgevoerd. „Maar we moeten afwachten of het echt herstel is.”

De Indiase vlag wappert op het parkeerterrein van Corus in IJmuiden. Een vriendelijk gebaar voor het hoge bezoek uit India, legt een woordvoerder van het staalbedrijf uit. Directeur Balasubramaniam Muthuraman van Tata Steel was op doorreis van India naar Groot-Brittannië en maakte een tussenstop van twee dagen in Nederland. Hij kwam gesprekken voeren met werknemers, met de directie praten en woensdagmiddag het nieuwe voetbalstadion van Telstar openen: het Tata Steel Stadion.

In 2007 kocht het Indiase Tata Steel voor ruim 9 miljard euro het Brits-Nederlandse Corus. Het waren topjaren. De vraag naar staal was groot, de prijzen waren hoog. Maar halverwege vorig jaar begonnen de problemen. De vraag naar staal nam af. De productie werd drastisch verlaagd. En begin dit jaar volgden nieuwe maatregelen; van de ruim 9.000 banen in IJmuiden verdwijnen er 800.

Toch ziet Muthuraman kleine signalen dat het iets beter gaat. De vraag naar staal stijgt weer licht. De prijzen stijgen een beetje. „We moeten alleen even afwachten of het echt herstel is, of dat klanten door hun voorraad heen zijn en die willen aanvullen.” Afgelopen kwartaal gebruikte Tata Steel door de crisis slechts 53 procent van de productiecapaciteit in Nederland en Groot-Brittannië. „We hopen het derde kwartaal op 65 procent te zitten en in het vierde kwartaal willen we 75 procent van de capaciteit benutten.”

De afgelopen vijf jaar zijn te goed geweest voor de staalindustrie, zegt Muthuraman. „De prijzen waren ongelofelijk hoog. Het hele systeem raakte verhit. De Chinese vraag naar staal was enorm. De wereldwijde economie bleef maar groeien. Producenten dachten dat er geen einde aan zou komen en bleven dus steeds meer produceren. Dat was onnatuurlijk.” Het probleem is nu volgens hem dat er wereldwijd gewoon te veel productiecapaciteit is. En daarom zullen ook niet alle producenten de crisis overleven.

Sommige critici zeggen dat er sowieso weinig toekomst meer is voor Europese staalfabrikanten. Dat het uiteindelijk te duur wordt om in Europa staal te produceren. Onzin, zegt Muthuraman. Ook in Europa zal er altijd vraag naar staal zijn, zegt hij. „Auto’s, huizen, fabrieken, wegen: staal blijft nodig.” En het blijft volgens hem altijd goedkoper om het staal dan in Europa te maken, dan het te importeren uit lagelonenlanden. „Het gaat erom dat we als beste uit de crisis komen. Dat IJmuiden straks de beste fabriek is, als de vraag weer aantrekt.”

IJmuiden is de beste fabriek als die goedkoper kan produceren dan Europese concurrenten zoals ThyssenKrupp en ArcelorMittal. De technologie in IJmuiden is uitstekend, de staalproducten zijn van zeer hoge kwaliteit, zegt Muthuraman, maar de loonkosten zijn hoog. Dus volgens Muthuraman zijn er twee mogelijkheden: minder mensen of harder werken.

Het zou dus kunnen dat Corus de komende tijd nog meer mensen gaat ontslaan? Dat kan, zegt Muthuraman, maar we kunnen ook de productie verhogen. Nu produceert IJmuiden jaarlijks rond de 7 miljoen ton staal. „In 2010 willen we naar 8 miljoen ton staal. En misschien kunnen we dat verhogen tot 10 miljoen ton.” Daar is Tata Steel mee bezig: kijken hoe IJmuiden zo efficiënt mogelijk kan worden ingericht.

Efficiënt ingerichte Europese fabrieken, zelfvoorziening in ijzererts door wereldwijd steeds meer eigen mijnen te kopen en blijven groeien in India: dat zijn de belangrijkste doelen voor het Indiase Tata Steel de komende jaren.

„We hebben onlangs mijnen in Mozambique en Canada gekocht en we zijn bezig met een ijzerertsmijn in Zuid-Afrika”, zegt Muthuraman. „De staalmarkt is een markt van consolidatie. Je moet over de hele wereld actief zijn.” Dat was ook de reden voor Tata om ruim twee jaar geleden Corus over te nemen. „We zijn nog steeds heel blij met die investering.”