Haar drive: altijd beter willen zijn

Zondag spelen de Nederlandse voetbalsters hun eerste wedstrijd op het EK.

Aanvoerder Daphne Koster hoopt ‘haar’ team naar de zege te leiden tegen Oekraïne.

Wie Daphne Koster vanuit de verte aan ziet komen lopen, begrijpt waarom voetbalbond KNVB haar onlangs vroeg mee te werken aan een mediacampagne over leeuwinnen. De aanvoerder van het Nederlandse vrouwenelftal heeft met haar blonde spikeharen wel iets weg van een wild dier. „Voor die campagne hebben ze mijn leeuwinnenlook nog wat aangedikt”, vertelt Koster in het Brabantse hotel De Rosep, waar de selectie van bondscoach Vera Pauw is neergestreken in de aanloop naar het EK vrouwenvoetbal in Finland. „Mijn haren werden woelig gekamd. En ik moest vervaarlijk in de lens kijken. Het resultaat mag er zijn.”

Zondag hoopt de 28-jarige middenvelder van AZ ‘haar’ team naar de zege te leiden tegen Oekraïne in de groepsfase van het EK vrouwenvoetbal. „Het begint pas echt als het Wilhelmus klinkt”, zegt zij. „Dan besef je dat Nederland er voor het eerst bij zit op zo’n groot toernooi.”

Sinds Koster twee jaar geleden door AZ werd gevraagd om uit te komen in de eredivisie, is er veel veranderd in haar leven. De 28-jarige verdedigster heeft al een lange voetballoopbaan achter de rug – op haar veertiende maakte ze haar debuut bij het voetbalelftal onder zestien, twee jaar later speelde ze voor het eerst in het Nederlands elftal – maar niets heeft haar leven zo op z’n kop gezet als dagelijks op hoog niveau spelen.

Wanneer kwam je voor het eerst in aanraking met voetbal?

„Ik kom uit een gezin met twee kinderen. Mijn jongere zusje en ik zijn opgegroeid in een nieuwbouwwijk in Assendelft. In onze straat woonden veel oudere jongens, die altijd met een bal aan hun voet liepen. Op mijn vierde werd ik voor het eerst uitgedaagd om mee te doen. Een jaar later heb ik mij bij het jongensteam van SVA in Assendelft aangemeld.”

Bondscoach Vera Pauw vroeg jou om aanvoerder te worden. Waarom?

„Misschien omdat ik iemand ben die zegt waar het op staat. Ik heb een soort nuchterheid waarmee ik in de voetbalwereld goed gedij. Dus of ik nou een band draag of niet, ik blijf dezelfde Daphne. In die zin betekent het aanvoerderschap weinig voor mij. Het is vleiend, meer niet.”

Van begin 2005 tot eind 2007 kwam je niet uit voor het elftal wegens een akkefietje met Pauw. Is het niet bijzonder dat ze jou dan juist die rol toebedeelt?

„Met die aanvaring zette ik mijn voetbalcarrière op het spel [Pauw bekritiseerde Kosters afzegging voor een vriendschappelijke interland wegens werkverplichtingen, red.]. Maar ik kan mijn gevoelens nu eenmaal niet wegmoffelen. Terugkijkend denk ik dat wij er allebei sterker uit zijn gekomen, omdat we beter weten wat we aan elkaar hebben.”

Eerder dit jaar sprak je ook je bedenkingen uit over het gastcollege van Louis van Gaal voor het vrouwenteam van zijn voormalige club AZ. ‘Ik voel mij een tikkeltje misbruikt’, was je conclusie.

Stilte. „Kijk, ik wil alleen aandacht als het om de sport zelf gaat. Ik kan mij bijvoorbeeld opwinden als ik een wedstrijdverslag lees waarin de auteur opmerkt dat verdedigster zo en zo een paardenstaart heeft. Of dat de speelsters van AZ in de bus van het mannenelftal naar het stadion werden gereden. Anders dan bij het mannenvoetbal gaat het in de media vaak om de randverschijnselen in plaats van de sport zelf – en dat geldt ook voor het bezoek van Van Gaal. Ik vind het hartstikke leuk dat wij even in zijn keuken mochten kijken. Maar waarom geen verslag over wat wij van hem leerden, in plaats van verwondering over het feit dat Van Gaal een vrouwenteam terzijde stond? Kijk, als ik een interview aan de Viva geef, verwacht ik geen wedstrijdanalyse. Maar als de voetbalverslaggever van een groot dagblad langskomt, mag ik daar toch wel van uitgaan.”

Er leven nogal wat vooroordelen over het vrouwenvoetbal. Veel mensen vinden de sport saai en sloom. Kun je je daar iets bij voorstellen?

Valt terug in haar stoel: „Nee. Als mensen met dat soort kwalificaties komen, nodig ik ze altijd uit een wedstrijd te bekijken. En het grappige is: vaak draaien ze na afloop helemaal bij. Twee dagen geleden sprak ik nog een moeder van een meisje dat om een handtekening kwam vragen. Ze gaf toe dat ze haar dochter had verboden om zich in te schrijven bij een voetbalclub omdat ze veronderstelde dat daar allemaal manwijven rondliepen. ‘Maar als ik jullie zie moet ik mijn beeld toch bijstellen’.”

Nou moet ik je toch even aan een uitspraak herinneren. In een recent interview concludeerde je dat ‘de hoofdklasse wordt bevolkt door manwijven’.

„Nou, wacht, niet helemaal. Ik concludeerde dat er tien jaar geleden nogal wat bonkige types in de hoofdklasse speelden. Dat geldt niet voor de eredivisie: de meiden daar lopen er heel anders bij. Daarom is het ook zo belangrijk dat mensen niet alleen de amateurwedstrijden bezoeken, maar ook die van de eredivisie. Het niveau is een wereld van verschil.”

Naast die vooroordelen kamp je ook nog met het probleem dat je niet betaald wordt als voetbalster. Wat maakt dat je toch doorzet?

„Ik heb het geluk dat ik een baan als talentcoördinator bij voetbalbond KNVB kon krijgen; voor andere meiden is het veel moeilijker hun werk of studie met voetbal te combineren. Maar het is veel meer dan dat: ik beleef plezier aan het spelletje. Omdat ik altijd beter wil zijn dan de rest en mijn spel graag opleg aan de tegenpartij.”

Een spelerstype als jij gedijt goed in de Verenigde Staten. Is dat land voor jou het voetbalmekka ?

„Als ik een contract van een Amerikaanse voetbalclub voorgelegd zou krijgen, zou ik zo tekenen. Ik houd van avontuur. Aan de andere kant realiseer ik mij ook dat mijn leven erg verandert als ik evenveel verdien als de Amerikaanse sporthelden.”

Hoe leef je toe naar het EK?

„We hebben drie topduels voor de boeg: Oekraïne, Finland en Denemarken. Daarna is het afwachten hoe de rest van onze poule het doet. ‘Leef van wedstrijd naar wedstrijd’, zegt Vera vaak. ‘En houd beide voeten op de grond’. Dat soort adviezen neem ik ter harte.”