Bijna vijf ton afval in drie dagen tijd

De 55.000 bezoekers van Lowlands laten zo’n 487.000 kilo vuilnis achter.

Daarom worden er dit jaar voor het eerst twee ‘groene’ kampeerterreinen ingericht.

Een paar jaar geleden bouwden de leden van het Friese duo Suicidal Birds een studio bij hun huis. Voor de muren was isolatiemateriaal nodig. Op de maandagochtend na het Lowlandsfestival reden bassiste Chay en zangeres Jesse naar de festivalcamping in de Flevopolder, laadden hun auto vol matrassen, en gebruikten deze om de studio geluiddicht te maken.

Als Lowlands over vier dagen voorbij is, heeft de 55.000-koppige festivalbevolking gezamenlijk zo’n 487.000 kilo vuilnis voortgebracht. De helft is bedrijfsafval, vooral van cateraars, de andere helft wordt door het publiek geleverd: 150 ton rommel op het festivalterrein, en 100 ton op de campings. Wie op maandagochtend de Lowlandscampings bezoekt, waant zich in een evacuatiegebied waar duizenden bewoners in grote haast zijn weggevlucht. In de bomen hangen wc-rollen, op de grond slingeren lege flessen tussen complete kampeeruitrustingen: tenten worden achtergelaten, inclusief tassen, matrassen, slaapzakken, kaplaarzen, schoenen en kleren.

Lowlands-directeur Eric van Eerdenburg is in dat opzicht niet tevreden over het Nederlandse publiek. „Als je naar het Bonnaroo-festival in Amerika gaat, of naar Latitude in Engeland, dan liggen op het festivalterrein, na afloop van een optreden, hoogstens drie bekers”, zegt hij. „Hier is het een teringzooi.”

Om die mentaliteit bij te stellen, worden dit jaar twee ‘groene’ kampeerterreinen ingericht. Op het ‘Green Ghetto’ van camping 1 en 7 worden mag je staan, mits je je ‘schoon gedraagt’, aldus Van Eerdenburg.

Al opereert het festival binnen de geldende milieuwetgeving, de Lowlands-directie zoekt al jaren naar oplossingen om het festival zo ‘groen’ mogelijk te maken: van de ecologisch verantwoorde inkt op de T-shirts van medewerkers, tot het gebruik van Fair Trade-koffie. Maarten van Lokven, verantwoordelijk voor de infrastructuur van het terrein, vertelt dat het watergebruik de afgelopen jaren is gehalveerd tot 5 miljoen liter water, doordat de wc’s nu worden gespoeld met oppervlaktewater. Drinkbekers zijn gefabriceerd uit maisafval, en sinds enkele jaren worden de bekers ingezameld met een effectief statiegeldsysteem.”

Lowlands, waar in drie dagen ongeveer honderd bands optreden, heeft voor licht en geluid zo’n 865.000 kilowatt stroom nodig. Dat is tien procent meer dan een stad als Assen, die een vergelijkbare bevolking heeft. Om de CO2-uitstoot van dieselaggregaten te verminderen, experimenteert het festival dit jaar met een waterstofaggregaat. Deze aggregaat is nu nog te duur: hij kost 40 euro per uur, tegen 50 cent per uur voor een – vervuilende – dieselaggregaat.

Maar het gaat erom dat er nieuwe wegen worden gezocht. In dat opzicht is Lowlands een interessante ‘pilot’ voor bedrijven: in de driedaagse ministad kan worden geëxperimenteerd en uitgeprobeerd. Voor Yoeri van Alteren was dit een reden om afgelopen jaar contact te zoeken met de Lowlands-organisatie. Van Alteren, tot voor kort werkzaam als commercieel directeur bij afvalinzamelbedrijf Van Gansewinkel, heeft het afgelopen jaar een eigen bedrijf opgezet, ‘Club van Dertig’. Deze ‘Club’ richt zich op duurzame en innovatieve projecten. Het is uitdrukkelijk geen denktank, Van Alteren zoekt praktische oplossingen, zonder veel papierwerk. In zijn bedrijf krijgt hij medewerking van dertig dertigers, die werken in vijftien verschillende sectoren van de maatschappij, zoals luchtvaart, energie, media en transport. „Het is voor mij van belang dat ik samenwerk met dertigers”, zegt Van Alteren, zelf dertiger, „omdat ik vind dat deze nieuwe generatie, die op hoge posities in het bedrijfsleven zit, verantwoordelijkheid moet nemen voor de toekomst.” Van Alteren zoekt concrete oplossingen en voert ze uit, bijvoorbeeld volgens het cradle to cradle-principe, waarbij afval wordt hergebruikt. „In Amsterdam is een linoleumfabriek, die allerlei grondstoffen gebruikt. Even verderop in de haven worden cacaobonen als stukgoed aangevoerd in jutezakken. Die zakken gaan nu nog in de shredder. Wij proberen voor elkaar te krijgen dat de linoleumfabrikant de zakken gaat gebruiken als ondergrond voor linoleum.” Die uitwisseling tussen verschillende sectoren, zegt Van Alteren, moet worden bevorderd.

Daarom zal Van Alteren, die Lowlands nooit eerder bezocht, vanaf morgen voor en achter de podia rondkijken, om duurzame alternatieven te bedenken. „Ik kijk naar de opbouw en de uitvoeringsfase, met het idee dat we eventuele aanpassingen, bijvoorbeeld efficiënter transport van goederen en personen, volgend jaar kunnen doorvoeren.” Op wat voor manier kan Lowlands een voorbeeldfunctie vervullen voor de maatschappij als geheel, verwacht hij? „Denk bijvoorbeeld aan die waterstofaggregaat die dit jaar wordt getest. Daar komen resultaten uit. Die worden geanalyseerd. Hij is duur, maar misschien levert hij een uitstekende prestatie, dan is het zinvol om dat ding verder te gaan ontwikkelen. Uiteindelijk zal bijvoorbeeld ook Schiphol geïnteresseerd zijn in de meetresultaten en ervaringscijfers van Lowlands. Iets dat zich heeft bewezen voor 55.000 mensen, kan als blauwdruk dienen voor andere plaatsen en evenementen.”