Isinbajeva springt in Berlijn als beginneling

Geen enkele sprong lukte gisteravond bij de vrouw die alles won in het polsstokhoogspringen wat er te winnen is. Bij de WK ging de Russische Jelena Isinbajeva af.

Eerst klonk er nog een beschaafd applaus vanaf de tribune, maar daarna was er niets; het totale niets. En dat was polsstokhoogspringster Jelena Isinbajeva niet gewend. De 27-jarige Russin die alleen maar kon winnen, beleefde gisteravond bij de wereldkampioenschappen atletiek in Berlijn haar demasqué. Ze verloor. Voor de tweede keer binnen zes jaar. En hoe. Isinbajeva miste tot drie keer toe de aanvangshoogte en werd elfde en laatste. De nieuwe wereldkampioene sprong over 4.75 meter, heet Anna Rogowska (28) en komt uit Polen.

Even, na haar derde en mislukte poging over 4.80 meter bleef Isinbajeva met de handen voor de ogen geknield op de mat zitten. Als een boeddhistische monnik die in gebed is verzonken. Maar het laat zich raden dat de polsstokhoogspringster geen hogere machten dankte. Het is aannemelijker dat ze haar hart luchtte met een serie Russische krachttermen.

Vervolgens vermande Isinbajeva zich, zwaaide naar het publiek en liep naar de plek waar ze zich tijdens de wedstrijd menigmaal onder een deken had verscholen om zich te concentreren. Maar deze keer deed de eenzaamheid pijn.

Terwijl Rogowska zich gek van vreugde in de Poolse vlag wikkelde en een feestje vierde met haar landgenote Monika Pyrek, die samen met de Amerikaanse Chelsea Johnson tweede was geworden, verwerkte Isinbajeva haar nederlaag. Niemand die aandacht aan haar besteedde. Zo snel doven dus de schijnwerpers. Het was ook wat, de wereldrecordhoudster (5.05 meter) met een waslijst aan titels, die als eerste vrouw ter wereld over vijf meter sprong, te zien verliezen. Zonder de medaillewinnaars te feliciteren verliet Isinbajeva alleen gedesillusioneerd het terrein.

En toch, het verlies kwam niet onverwacht. Want het was al de tweede keer binnen een maand dat Rogowska Isinbajeva de baas was. Eind juli in Londen bracht de Poolse haar voor het eerst sinds 2003 een nederlaag toe. Dat betekende het eerste scheurtje in het Russische bastion.

Aanvankelijk leek het niet de zwarte avond van Isinbajeva te worden. Zoals gewoonlijk liet ze de eerste hoogten aan haar voorbij gaan, waarna de Russin bij 4.75 meter de stok uit het foedraal haalde. Maar haar sprong leek nergens op; ze haalde niet eens de lat. Nadat Rogowski die hoogte wel had gehaald, besloot Isinbajeva hoog spel te spelen en haar twee resterende sprongen te reserveren voor 4.80 meter. Maar bij haar tweede poging ging het opnieuw mis. Er sprak geen overtuiging uit haar sprong; als een beginneling knalde Isinbajeva tegen de lat.

Op dat moment voorvoelde Isinbajeva haar nederlaag, want ze rende zichtbaar in paniek naar de tribune voor raadgevingen van haar trainer Vitaly Petrov. Een ongewoon beeld van de anders zo zelfverzekerde Isinbajeva. Haar onrust bleek terecht, want bij de derde sprong ging het technisch weer mis, toucheerde ze de lat met buik en benen, waarna haar terugkeer op aarde niet het vertrouwde fluwelen gevoel teweegbracht, maar pijnlijk hard aankwam.

Isinbajeva had geen verklaring voor haar nederlaag. „Vooraf was alles perfect. Ik voelde me in vorm en was zeker van mijn zaak. Dit had ik niet verwacht. Maar het meest vervelende is dat ik er geen aanwijsbare reden voor heb.”

De ontluistering in het Olympiastadion roept wel degelijk de vraag op hoe gemotiveerd Isinbajeva nog is. In diverse interviews vertelde de Russin dat ze zich na afloop van de Olympische Spelen in Peking, waar ze een jaar geleden haar tweede olympische titel op rij veroverde, totaal leeg had gevoeld. De sport kon haar gestolen worden. Ze miste de motivatie en moest er niet aan denken met een polsstok over een lat te springen. De vrouw die in haar sport zes jaar op eenzame hoogte had gestaan, was ten prooi gevallen aan een mentale crisis.

Ze werd wakker geschud door de Chinese oud-turnkampioen Li Ning, die in zijn land aan een zakenimperium van sportkleding bouwt. Li wil ook buiten China expansie en meent in Isinbajeva een uithangbord te hebben gevonden. Hij bood de in China razend populaire sportvrouw een contract van anderhalf miljoen dollar voor vijf jaar, wat neerkomt op totale donatie van ruim 5 miljoen euro.

Isinbajeva hapte toe, omdat ze zich vereerd voelde en van Li de toezegging kreeg dat ze haar modegevoeligheid bij het ontwerpen van een eigen kledinglijn kan toepassen. De wederdienst is dat ze haar carrière nog met vijf jaar moet verlengen. Ze zette zich ertoe met het vooruitzicht dat een derde olympische titel op rij ook mooi is en dat in 2013 de WK atletiek in Rusland zijn; een mooi moment om afscheid te nemen. Maar dan wel als een groot kampioene en niet als een gevallen sportvrouw.