Ben je in het café verplicht te betalen voor het toilet ?

Laatst moest Albertine van Ruitenbeek uit Amersfoort 50 eurocent betalen bij de toiletten. Ze weigerde: „De toiletten zagen er niet uit en de toiletjuffrouw had puzzelboekjes liggen.” Moet je een toiletjuffrouw betalen? En is die dan verplicht de toiletten schoon te houden, wil Van Ruitenbeek weten.

Het hangt ervan af, zegt Frank Joosten, auteur van Horecawetgeving in de praktijk. „Privaatrechtelijk moet je je houden aan de huisregels van de horeca-exploitant. Dat betekent: betalen. Maar volgens het bestuursrecht, dat naast het privaatrecht staat, moet je je ook houden aan de exploitatievergunning die de gemeente heeft afgegeven.”

Wat daarin staat, zegt Joosten, verschilt per gemeente. In Haarlem, Joostens eigen woonplaats, staat in de exploitatievergunning dat toiletten gratis moeten zijn: „Om de openbare orde te handhaven zouden gratis toiletten ruzies in de rij bij het uitgaanspubliek moeten voorkomen. En, bovenal, ter handhaving van het leefklimaat: het vele wildplassen heeft de fundering van de Grote Kerk in Haarlem aangetast. Hetzelfde geldt voor gebouwen in Den Bosch. Met gratis toiletten moet dat worden voorkomen.”

De kans dat je in een horecazaak wettelijk gratis mag plassen is klein: niet alle gemeenten werken met zo’n exploitatievergunning, bovendien is het toiletgebruik lang niet altijd in de voorschriften geregeld.

De meeste gemeenten, waaronder de vier grote steden, laten die beslissing over aan de horecaondernemer. Dat betekent dat de exploitant best 5 euro mag vragen voor een smerig toilet. Joosten: „Je betaalt voor het gebruik, niet voor het onderhoud.”

Hoe je weet of je in jouw kroeg verplicht bent een muntje op het schoteltje te leggen? Joosten: „Binnen een gemeente zijn de voorschriften voor alle horeca hetzelfde. Dus bel het vergunningenloket van de gemeente, vraag of ze een exploitatievergunning hebben en maak een afspraak om die in te zien.”

Freek Schravesande