Het overgrote deel van de VS is tamelijk provinciaal

Het artikel van Jan Willem Duyvendak over nostalgie in de VS en in Nederland (Opiniepagina, 8 augustus) nodigt uit tot enkele kanttekeningen. Veel Europeanen praten over `de` VS, terwijl ze vooral New York (of eventueel San Francisco, Boston of Chicago) bedoelen. Zo ook Duyvendak. Maar New York is nog minder karakteristiek voor de VS dan Amsterdam voor Nederland. Het overgrote deel van de VS is immers tamelijk provinciaal en of daar de nostalgie zo reflectief is, valt sterk te betwijfelen. Veel Amerikaanse films hebben de op het `platteland` heersende bekrompenheid en benauwdheid voor alles wat vreemd is genadeloos geschetst.

Nederland zou voorts een van de meest cultureel-homogene landen van Europa zijn, aldus Duyvendak. Merkwaardig, gelet op de van oudsher stedelijke cultuur van Nederland met alle diversiteit als gevolg, de verschillende religies in ons land en de sterk toegenomen etnische diversiteit. Nederland lijkt mij eerder een tamelijk heterogeen land. Onder andere daarom moet hier ook zoveel worden gepolderd.

Ten slotte: sprekend over de omgang met (ex-)immigranten wordt in de vergelijking van de VS met Europese landen vaak genegeerd, dat de VS - afgezien van Joodse en Aziatische immigranten - vooral van doen hebben (gehad) met christelijke immigranten en nauwelijks met moslims. Europa heeft daarentegen vooral van doen met moslims. Dat maakt de omgang met `vreemden` beduidend complexer en brisanter dan in de VS.