De 'gewone' griep

Gelukkig. Het H1N1-virus, beter bekend als de Mexicaanse griep, lijkt mild uit te pakken. Het ziekteverloop lijkt op dat van de ‘gewone seizoensgriep’ zoals die zich bijna elk najaar voordoet. De preventieve behandeling met het antivirale middel Tamiflu wordt nu op advies van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) beperkt tot hoogzwangere vrouwen, jonge kinderen en andere voor virussen kwetsbare mensen, die meestal sowieso al de jaarlijkse griepprik krijgen. Wie koorts heeft en andere griepklachten, zoals hoesten, hoofdpijn en stijve spieren, krijgt niet meer automatisch de virusremmer Tamiflu voorgeschreven. Die moet gewoon thuis blijven tot het over is.

In het spoor van het RIVM slaat het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) nu ook een andere toon aan. Achteraf bezien was die te alarmerend, maar dat is begrijpelijk. Omdat ook het ministerie van VWS niet in de toekomst kan kijken, werd er hoog ingezet. Uit voorzorg. Je weet maar nooit. Dus: er kwam een gevaarlijke griepgolf aan en daar had Nederland zich op voor te bereiden. Hoewel de individuele Nederlander zich aanvankelijk weinig zorgen leek te maken, had dat toch zijn effect. Een griepepidemie spreekt tot de verbeelding. Mensen vinden griep traditioneel griezelig. En die angst werd stevig gevoed. Allerlei instanties, tot aan de studentenverenigingen toe, namen maatregelen en dat droeg bij aan een groeiende bezorgdheid.

Nu de soep niet zo heet gegeten wordt, neemt die spanning niet zomaar af. Die griep is eng, dus Mexico is even geen aardige vakantiebestemming en op internet worden, al dan niet vervalste, virusremmers aangeboden. Een commercieel ziekenhuis in Amsterdam richtte een direct drukbezochte ‘grieppoli’ in. Daar kan iedereen die vreest dat hij het virus onder de leden heeft en die geen zin heeft om in onwetendheid uit te zieken, zich laten testen.

Virusremmers worden ook daar alleen aan risicogroepen voorgeschreven, maar geen nood, ze kunnen desgewenst op eigen kosten worden aangeschaft. Bedrijven als Feyenoord en Essent voorzien hun werknemers er al preventief van. Dat is precies waar het RIVM voor vreest. Want als de pandemie daar is, en er is weinig twijfel dat die zich dit najaar zal aandienen, dan is het virus door dat voortijdig gebruik wellicht resistent tegen het medicijn.

Al met al is niet de heftigheid van de griep het probleem, maar de rap om zich heen grijpende besmetting die een tijdelijke maatschappelijke en economische ontwrichting als gevolg kan hebben. In het ergste geval worden zo’n vijf miljoen Nederlanders tegelijk een dag of zeven ziek.

Hoe de timing van de pandemie zich verhoudt tot de leverdata van het vaccin dat VWS voor iedere Nederlander bestelde, is onduidelijk. Ook wie voorrang krijgt, is nog onbekend. Het ligt in de lijn der verwachting dat eerst diensten als politie, brandweer, openbaar vervoer en het personeel van zieken- en verpleeghuizen gevaccineerd worden, wellicht verplicht.

Verzet tegen zo’n vaccinatieprogramma is niet denkbeeldig. Op internet woeden er al chats tegen ‘de gifspuit’ die herinneren aan het dwarsbomen, dit voorjaar, van de vaccinatie tegen het baarmoederhalskankervirus. Zo’n mislukking mag zich niet voordoen, er staat te veel op het spel.