Bij muizen is jeuk geen vorm van pijn

Muizen hebben receptoren die specifiek zijn ingesteld om jeuksensaties op te vangen en door te geven. Jeuksensaties bereiken dus via een andere route het centrale zenuwstelsel dan ervaringen van pijn. Dat schreven Amerikaanse onderzoekers op 6 augustus in de online editie van Science.

Dat jeuk geen vorm van pijn is klinkt misschien logisch, maar wetenschappers debatteren al jaren over deze twee fenomenen. Al in 1922 werd het idee gelanceerd dat pijnreceptoren, zogeheten nociceptoren, ook jeuk doorgeven, met een specifiek signaal. Veel wetenschappers denken nog steeds min of meer zo, maar na het lezen van de studie in Science zullen ze hun mening op zijn minst moeten heroverwegen.

De Amerikaanse neurowetenschappers schakelden bij muizen de neuronen uit waarvan ze vermoedden dat het ‘jeukneuronen’ waren. Dat deden ze door een gif te binden aan een molecuul dat in het lichaam aan deze neuronen koppelt. Ze wisten al wel dat deze neuronen reageerden op jeuk, maar ze wisten niet of andere (pijn)neuronen dat misschien ook deden.

Door het inspuiten van irriterende stoffen probeerden ze jeuk bij de muizen op te wekken. Terwijl de controlemuizen als een dolle begonnen te krabben, bleven de behandelde muizen stoïcijns zitten.

Om te zien of hun pijnwaarneming net zo geblokkeerd was, dienden de onderzoekers de muizen bovendien pijnprikkels toe. De reactie van de muizen was normaal: van hitteschokken sprongen ze op. Na irritatie met chemicaliën likten ze hun huid, en ook op schade aan hun nekwervel reageerden ze niet anders dan de controlemuizen. De onderzoekers geven eerlijk toe dat ze zo niet hebben aangetoond dat de jeukreceptoren alleen jeuk doorgeven, maar voor pijn zijn ze in elk geval misbaar.

Lange tijd werd jeuk gezien als een milde vorm van pijn en was er nauwelijks aandacht aan de bestrijding ervan. De Amerikanen zien hun ontdekking als een goede stap op weg naar de eerste echte jeukremmer. Daarvoor moeten ze nog wel te weten komen of mensen dezelfde jeukneuronen bezitten als deze muizen.