Klassieke muziek tussen tjirpende krekels

Muziek van niveau in dorpen en gehuchten als Well, Schandelo, Meerlo en Molenhoek. Het kan. Klassiek Op Locatie bewijst dat om publiek te trekken niet naast elk podium een frietkraam hoeft te staan.

Volmaakte stilte is schaars in Nederland, maar het buitengebied van het Noord-Limburgse dorp Well komt in de buurt. Als zaterdagavond op verschillende plekken in de 5.000 vierkante meter grote beeldentuin bij het World Art House, een galerie voor Afrikaanse kunst, minimal music van het Ensemble Lunapark klinkt, blijft de akoestische hinder beperkt: gezoem van een doorgaande weg in de verte, een knetterbrommer op de Maasdijk en de vage geluidsbrij van een feestje ergens bij de Duitse grens tijdens het slotnummer.

Het publiek waardeert de muziek én de stilte. Na afloop van de stukken wacht het steeds met applaudisseren om ook nog even te kunnen luisteren naar de tjirpende krekels. Zo’n tweehonderd mensen zijn deze zaterdagavond afgekomen op het eerste optreden van het nieuwe gezelschap rondom slagwerker Arnold Marinissen. Nauwelijks mensen die gewend zijn te luisteren naar composities van Philip Glass, Steve Reich en Peter Garland.

Ze komen, omdat het gaat om een onderdeel van Klassiek Op Locatie, een zomerse concertreeks in de relatieve leegte tussen Venlo en Nijmegen, die in zeven jaar is uitgegroeid tot een instituut in de regio. Wegens de garantie van een zeker kwaliteitspeil laten Beethoven- en Mozartliefhebbers zich ook verleiden tot een experimenteel avontuur. Voor sommigen gaan nieuwe werelden open. „Héél apart!” Anderen laten het bij één avond. „Als ik het thuis op de radio zou horen, zou ik het afzetten, maar hier met alles eromheen...”

„Waarom moet alles hier altijd verzanden in braderieën?” vroeg Nard Reijnders uit Broekhuizenvorst zich in 2001 af. Hij wond zich flink op over het niveau van de evenementen in zijn regio. „Zomers zat de cultuur al helemaal op slot. Was er al iets aardigs als straattheater, dan werden de frietkramen binnen de kortste keren belangrijker dan de artiesten.”

In Reijnders’ achterhoofd speelden plannen om daar iets aan te gaan doen, maar voorlopig had hij het druk met het opbouwen van een bestaan als freelance muzikant. Na jarenlang als saxofonist, klarinettist en accordeonist gespeeld te hebben in het ensemble van Herman van Veen was hij eigen baas geworden. Toch werkte hij zijn idee vrij snel uit.

Klassiek Op Locatie beleeft inmiddels de zevende editie. Het succes is groot. Vorige week trad het Quartetto Avos op bij Jachtslot Mookerheide. Vijfhonderd mensen kwamen af op Dvorák en Fauré. Bij het optreden in het Concertgebouw in Amsterdam was nog geen kwart van dat aantal. Kastelen, kloostertuinen, boerderijen, parken en fabrieken dienen als eenmalig concertpodium tijdens de negen concerten van het evenement. Reijnders: „We zoeken zelf, maar krijgen ook plekken aangeboden. Stilte is wel een probleem. Waar je mooi een klassiek concert kunt houden, is het ook fijn motorrijden. Ook tijdens een optreden kun je nog wel eens verrast worden. Er is wel eens een binnenvaartschip langs gevaren tijdens een concert. Maar dat monotone gebrom op de achtergrond had nog wel wat.”

Het mooiste is het als muziek en locatie samenvallen, vindt Reijnders. Over drie weken speelt pianist Ivo Janssen met een reeks muzikanten Gershwin en andere door jazz geïnspireerde klassieke muziek in een metaalfabriek in Panningen. „In de Afrikaanse beeldentuin hier in Well wilde ik per se geen traditioneel klassiek of folkloristische klanken. Minimal music, geïnspireerd door het repetitieve van Afrikaanse en Indiase muziek, past prima.”