De manier waarop wij wonen is mooi, het klopt gewoon

Samenleven doen de meeste mensen als gezin. Maar in De Vuurplaats wonen 19 volwassenen en 9 kinderen.

Ze eten biologisch, leven duurzaam en delen ruimtes.

Op het aanrecht liggen dikke courgettes afkomstig uit de biologische moestuin achter het pand. De oogst is goed. Aardappels, pruimen, wortels, bonen, tomaten, sla. En vooral veel courgettes. De antroposofische voedingsdeskundige uit het huis heeft al wat courgettes op zuur gezet. Misschien dat er binnenkort een themamaaltijd courgettes komt, om alles op te krijgen. Net zoals er laatst een themamaaltijd aalbessen was.

In de keuken verdeelt een vrouw (grijs T-shirt, grijze broek) courgettesoep over een rij kommetjes. Vandaag eten de bewoners van De Vuurplaats in Heerhugowaard samen.

De Vuurplaats is een centraal wonen project. Dat lijkt op een woongroep, maar het is anders: mensen delen wel ruimtes (zoals een huiskamer, de tuin en de berging), maar hebben ook hun eigen appartement (met douche, wc en keuken). Het complex telt veertien appartementen. Er wonen stellen, gezinnen en alleenstaanden, bij elkaar negentien volwassenen en negen kinderen.

Leven in een woongroep of centraal wonen project is goedkoop. Je deelt allerlei kosten, ruimtes en spullen. En je eet samen.

Het wordt financieel nóg interessanter als je ook duurzaam leeft. En dat gebeurt bij De Vuurplaats. Hier leven de bewoners mens- en milieuvriendelijk. Neem het eten. Het is milieuvriendelijk, omdat iedereen biologisch en (bijna iedereen) vegetarisch eet. Veel groenten en fruit komen uit de moestuin. Het eten dat overblijft, wordt onderling verdeeld. Etensresten gaan op de composthoop, daar wordt de tuin mee bemest.

En het is mensvriendelijk, omdat ze samen eten, minstens één keer in de week. „Deelname is vrijwillig, maar we verwachten wel dat je er af en toe bij bent”, zegt bewoner Steven Rijsdijk (37, groen T-shirt met daarop een zon en de tekst ‘volgend jaar nog een graadje warmer’, een werkbroek met afritsbare pijpen en sokken in sandalen met klittenband). Hij woont hier nu ruim zeven jaar, samen met zijn vriendin. „Het doet me goed om zoveel mensen om mij heen te hebben. Deze manier van leven is mooi, het klopt gewoon.”

In de gezamenlijke huiskamer staat rechts een grote ronde tafel. Links twee eikenhouten banken met ornamenten en een salontafel in dezelfde stijl. In de hoek een piano. Bewoners schuiven aan voor het diner. Maar voor er wordt gegeten, geven de huisgenoten elkaar een hand. Ze zeggen een spreuk: ‘Aarde droeg het in haar schoot, zonlicht bracht het rijp en groot. Zon en aarde die ons dit schenken, dankbaar willen we aan u denken. En de mensen niet vergeten die samen zorgden voor dit eten.’

En het duurzaam leven beperkt zich niet tot alleen het eten. De bewoners delen namelijk allemaal ruimtes, waaronder dus een woonkamer (met keuken), een activiteitenruimte (voor disco en spirituele cursussen) en een hobbykamer (met werktafel en draaitafel voor pottenbakkers). „Stel dat je al die ruimtes alleen zou moeten betalen”, zegt Steven Rijsdijk. „Dat is niet te doen.”

Het complex is milieuvriendelijk (kalkzandsteen en betongranulaat) en energiezuinig gebouwd. Op het zuiden grote ramen en op het noorden kleine, zodat het pand goed opwarmt. Bij de bouw is overal over nagedacht, zegt Marie van der Hoeven (64). Zij heeft De Vuurplaats samen met een paar anderen vijftien jaar geleden opgezet. Op het dak zijn zonnepanelen en zonnecollectoren gemonteerd. Die zorgen voor een deel van de stroom en het warme water.

„En weet je wat ook scheelt? Samen gezellig de avond in de huiskamer doorbrengen”, zegt Steven Rijsdijk. „Dan verwarm je maar één ruimte – en niet alle appartementen.” En wat ze dan doen? „We praten over zuinig omgaan met water of over persoonlijke issues zoals ‘hoe laat je los’.”

Maar er zijn ook muziek-, film- en schilderavonden. De bewoners maken daarnaast het tijdschriftje Rooksignalen. Enkele artikelen: ‘Wereldwaterdag’, ‘Ziek zijn en eten’ en ‘Bamboe als serieus alternatief voor hardhout’. Van der Hoeven: „We zijn idealisten, hè.”

En er zijn vieringen. Margo Lieverse (33), de vriendin van Steven Rijsdijk, studeert voor priesteres. Ze streeft naar een vrouwelijke, natuurlijke en magische levensstijl. Met haar spirituele kennis organiseert ze elke maand de vollemaanviering. Daarbij planten de bewoners bijvoorbeeld een zaadje in de tuin en doen dan een wens voor komend jaar. „Later hebben we gekeken welke wensen er wel en niet uitkwamen. Daar hebben we vervolgens weer wat over geschilderd.”

Alles in De Vuurplaats wordt ‘sociocratisch’ besloten. „Dat betekent dat er geen baas is”, zegt Steven Rijsdijk. Besluiten worden pas genomen als iedereen het ermee eens is. „Bij democratie heb je gezeur achteraf, bij ons vooraf.” Tijdens maandelijkse groepsvergaderingen worden nieuwe regels en afspraken gemaakt voor het huishoudelijk reglement. „En we brainstormen over nieuwe duurzame ideeën.” Op die manier komen er weer nieuwe faciliteiten bij, waardoor er nog meer kan worden bespaard. Neem de regentonnen die nu op het dakterras staan. En de ‘Volendamse waspaal’ in de tuin (natte was hangt heel hoog zodat kleding goed wind vangt).

Een aantal mensen van De Vuurplaats werkt vanuit huis. Ook Steven Rijsdijk doet dat. „Ik maak geen reiskosten en het milieu wordt niet belast.” Zijn bedrijf heet Zonnespel en geeft gezelschapspellen uit, coöperatieve spellen welteverstaan. „Die geven een hele andere sfeer dan competitieve spellen. Je moet samenwerken, samen nadenken.” Net zoals in het leven hier. „En dan bereik je de meest mooie dingen.”

Lees meer over duurzaam wonen op www.omslag.nl/wonen. Meer informatie over de Vuurplaats op www.de-vuurplaats.nl