Eens treedt de koningin af...

Hoe moet de opvolger van koningin Beatrix het koningschap inrichten? Moet Nederland een republiek worden? Deel 5 van een rubriek.

Koning Alexander als man van het volk

Hoe onze nieuwe koning zich moet manifesteren? In ieder geval als man van het volk. Maar wel een die op vele niveaus kan acteren. Daar zal hij prinses Máxima bij nodig hebben. Zij zal ervoor zorgen dat Alexander, want zo moet hij gaan heten om internationaal bekend te blijven, zowel serieus als ontwapenend kan zijn wanneer dat nodig is. Echter, om het koningschap nog toegevoegde waarde te geven, zal hij, net als zijn moeder nu, een staatshoofd moeten zijn dat menig handelsmissie een bepalend gezicht kan geven. Tevens een staatshoofd dat elke regering kan adviseren. Om dit goed te kunnen doen, dient hij gebruik te maken van zijn netwerk. De diplomatie die hierbij onontbeerlijk is, zal hij verder dienen te verfijnen. Diverse commissariaten nu geven hiervoor al een vliegende start. Die adviesrol kan voor stabiliteit zorgen in tijden waarbij het electoraat aan grote veranderingen onderhevig is. Ten slotte zal Alexander ervoor kunnen zorgen dat Nederland op de kaart blijft. Sleutelposities zullen namelijk eerder gegund worden wanneer de relaties goed liggen en goed onderhouden worden.

Koning Alexander als uiterst kundig, sociaal voelend staatshoofd. Hij is er bijna klaar voor.

Roy Tholen

Amersfoort

Een koning met representatieve taken

Het Koninklijk Huis heeft een warme relatie met de Nederlandse bevolking. Een breuk in die relatie zal veel weerstand oproepen. Het Koninklijk Huis is echter ook verburgerlijkt en verpolitiekt. Dat wringt met onschendbaarheid en ministeriële verantwoordelijkheid. Vóór de troonswisseling is daarom een serieuze discussie over de bevoegdheden van het Koninklijk Huis – bij voortzetting – noodzakelijk.

De kwaliteit van onze democratie is er de laatste jaren niet beter op geworden. De bevolking heeft weinig vertrouwen in de eigen vertegenwoordiging en in de overheid. Een gekozen president zou dat vertrouwen op den duur kunnen herstellen, een koning niet.

Het is echter niet verstandig om in deze crisistijd een mogelijke crisis toe te voegen en op korte termijn, zo al mogelijk, de Grondwet te willen wijzigen. Mijn keuze is dan ook: een koning met in hoofdzaak representatieve taken.

N. van der Pol

Rotterdam

Liever een republiek

Het principe dat in Nederland slechts één familie het staatshoofd levert, is in mijn ogen een ondemocratisch gedrocht van jewelste. Een voorbeeld is de ministeriële verantwoordelijkheid: als het staatshoofd een uitglijder maakt, moet de minister opstappen. Dat is de omgekeerde wereld. In de Gouden Eeuw was het huidige Nederland al een republiek. Onze meest bezongen, meest beschreven en meest geschilderde eeuw, was een eeuw van de burgerij. Misschien is het weer tijd voor een republiek. Zodat niet de juiste baarmoeder bepaalt wie de onderdanen regeert, maar dat u en ik bepalen wie de burgers van Nederland mag representeren als staatshoofd. Van één kandidaat naar 16 miljoen potentiële staatshoofden.

Milan Lucassen

Den Haag

Bijdragen (max.300 woorden) aan Mijn staatshoofd kunt u mailen naar opinie@nrc.nl