Twee werelden

Badkuip, 'Tina, Lavernia design

In welke wereld leven galeriehouders, kunstverzamelaars, museumdirecteuren, kunstcritici en topkunstenaars? Niet in een wereld die enige relatie onderhoudt met de mensenwereld. De lucht is er dunner, het geld is er sneller, de lichamen zijn er glaziger en de hersenen zijn aangesloten op één centrale windpomp. De champagne bruist en het zweet van de kunst valt in geen velden of wegen te bekennen. De dollars klapwieken en de ideeën stagneren. Virtuele concepten worden als tastbare aanbiedingen langs de hersenen van alle aangeslotenen geleid, in alle werelddelen.

Alles aan het concept is nog onbekend, behalve de prijs. Een kleine elite galeriehouders, kunstverzamelaars, museumdirecteuren, kunstcritici en topkunstenaars weet van elkaar wie ze zijn, waar ze zich ophouden en hoeveel ze waard zijn. Financieel, wel te verstaan. Ze zijn niets, ze houden zich nergens op en over hun vermogen wordt op de tulpenbeurs beslist.

Ze weten alleen uit welke hoek vandaag de wind weer eens zal waaien.

Omdat ze elke morgen, in alle werelddelen, dezelfde kant uitblazen.

Ook onder ons stervelingen lijkt er soms sprake van kunst. Het manifesteert zich als een heel andere kunst. Is het een laatste restje, een laatste echo? Ze is zichtbaar voor jan en alleman en boze tongen fluisteren dat ze troost en balsemt, ja dat ze gratis en voor nop onze levens waardevol maakt. Er zwerven gedichten rond die we kunnen lezen, prenten die we aan de muur kunnen hangen. Er zijn concepten in parken of op pleinen waar we ons zonder entreekaartje over mogen verbazen.

Oud kunstwereldje.

De deelnemer aan de ware kunstwereld zit intussen in een verantwoord vertrek op een conceptuele kruk van 3 miljoen dollar. Achttien miljoen dollar kost de zeefdruk aan zijn muur en in zijn tuin staat voor 2,5 miljoen dollar iets ingepakt wat hij niet kan zien. Zijn sculpturen, zijn schilderijen, zijn lampenkappen – alles is even onbetaalbaar. Hij zou ze net zo goed in het meest hotte museum van de stad kunnen gaan bezichtigen, waar daar staan dezelfde sculpturen en dezelfde lampenkappen.

De kunst als dagelijkse metgezel voor ieder die haar vriend wil zijn is uit de wereld verstoten. Kunst is een eigen eiland geworden, een schaduwwereld, bevolkt door speculanten en getrainde leveranciers van uitleg. De politiek en de domheid hebben de kunst gemarginaliseerd, zeggen ze wel. Maar hoeveel droeg de kunst zelf bij tot haar verdwijning van het openbare toneel?

De man in deze prachtige badkuip (niet bij de Hema) weet daar alles van.