GM aarzelt met verkopen van Opel

De strijd om Opel is nog altijd niet beslecht. Berlijn wil dat het Canadese Magna de autofabrikant koopt, eigenaar General Motors lijkt meer te voelen voor een investeringsmaatschappij.

Alsof je een auto in de ene winkel koopt en hem in een andere winkel moet afrekenen. Daar lijkt de verkoop van autofabrikant Opel een beetje op. Wie het bedrijf wil kopen, moet een overeenkomst met de Amerikaanse eigenaar General Motors sluiten. Maar vervolgens moet ook de Duitse politiek instemmen.

Afgelopen mei leek het snel rond te zijn. De Canadese autotoeleverancier Magna zou Opel overnemen. Berlijn blij, want de meeste banen in Duitsland zouden behouden blijven. GM was ook tevreden en tekende met Magna een voorlopige overeenkomst. Een goede partij met geld en kennis van de auto-industrie. Maar tot een definitieve overeenkomst kwam het tot op heden niet. Begin juli toonde ineens ook het in België beursgenoteerde investeringsfonds RHJ International interesse en ging GM ook daar mee praten.

En zo duurt het verkoopproces van Opel al maanden. De Duitse media spreken over een strijd tussen Duitsland en Amerika, waarbij Rusland op de achtergrond een rol speelt. In Duitsland willen ze dat Magna Opel overneemt. Het Amerikaanse GM zegt niet hardop dat het meer voelt voor het bod van investeringsfonds RHJ International, maar wel dat dit bod eenvoudiger is. GM-onderhandelaar John Smith schreef onlangs op een GM-weblog dat Magna voorwaarden stelt aan „intellectueel eigendom” waaraan GM „simpelweg” niet kan voldoen. Smith doelt daarmee op de Russische bemoeienis bij Magna. Om Opel over te nemen, werkt Magna samen met de Russische Sberbank. Die zou eisen stellen aan het intellectuele eigendom van Opel in Rusland. Magna zou technische kennis van GM beschikbaar willen stellen aan de Russische auto-industrie. Daarnaast wil Magna met de Russische autoproducent Gaz samenwerken voor een deel van de Opel-productie. Het bod van investeringsmaatschappij RHJ is volgens Smith „simpeler van structuur” en „makkelijker uit te voeren”.

Maar in Duitsland bestaat weerzin tegen een investeringsfonds als redder van Opel. De werkgelegenheid van duizenden werknemers staat op het spel. Het fonds zou er slechts op uit zijn om banen te schrappen, fabrieken te sluiten en de zaak met winst zo snel mogelijk weer af te stoten – misschien zelfs wel door Opel over een paar jaar terug te verkopen aan GM.

Maar zonder steun van de Duitse overheid gaat een overname van Opel niet door. Want nadat GM in mei in grote problemen kwam, konden de Duitse fabrieken van Opel alleen doordraaien met een overbruggingskrediet van 1,5 miljard euro. Dat verstrekte de Duitse overheid, met de belofte om garant te staan voor nog eens 3,5 miljard aan leningen om Opel verder te reorganiseren. Duitsland wil die garanties niet aan iedereen verstrekken.

In Duitsland hopen ze dat de redding van Opel voor de landelijke verkiezingen van eind september geregeld is. Afgelopen weekend voerden Duitse politici de druk op. Premier Roland Koch van de deelstaat Hessen, waar Opel-fabrieken staan, zei tegen het tijdschrift WirtschafsWoche dat er in Duitsland „geen consensus” bestaat over de financiering door de Duitse overheid als RHJ International Opel overneemt. Met andere woorden: alleen als Magna Opel koopt, verstrekken wij die 3,5 miljard aan garanties. Maar GM liet deze week weten meer tijd nodig te hebben voor een beslissing. De onderhandelingen met Berlijn lopen intussen door. Verschillende Duitse politici zeiden in reactie daarop dat het nu tijd is geworden voor bondskanselier Angela Merkel om in Amerika politieke druk uit te oefenen.

Wat zijn de overnamekandidaten eigenlijk van plan met Opel? En wat willen ze betalen? Het laatste is het meest duidelijk. RHJ International biedt rond de 275 miljoen euro voor een belang van 50,1 procent in Opel. Het fonds zegt vervolgens een Duitse staatsgarantie nodig te hebben van 3,8 miljard euro. Magna en de Russische Sberbank bieden 500 miljoen voor 55 procent van de aandelen. GM zou dan 35 procent van de aandelen in Opel houden en de Opel-werknemers gezamenlijk 10 procent.

Wat de consequenties zijn voor het personeel in Duitsland en de andere Europese landen met Opel-fabrieken, zoals België en Groot-Brittanië, is minder duidelijk. RHJ International zou van plan zijn om in Duitsland rond de 3.900 banen te schrappen. Magna denkt met 1.000 minder klaar te zijn. De fabrieken in Duitsland zouden allemaal openblijven. Een belangrijke reden waarom Magna Duitsland favoriet is.

Maar volgens WirtschaftsWoche hoeven de Belgische en Britse Opel-werknemers zich ook met Magna als nieuwe eigenaar geen illusies te maken. Het blad citeerde afgelopen weekend uit geheime stukken van Magna. Magna zal de fabriek in Antwerpen sluiten. En in 2013 gaat ook de Vauxhall-fabriek in het Britse Luton dicht.