Vier fotocamera’s die in HD filmen

De Canon EOS 500D, Panasonic Lumix DMC-GH1, Olympus E-P1 en Casio Exilim FC-100 zijn vier  camera’s, van betaalbaar tot wat duurder, die allemaal in high definition kwaliteit filmen. Zijn echt zulke alleskunners? Ooit waren de spelregels eenvoudig. Je kocht een filmcamera als je wilde filmen en een fotocamera als foto’s wilde maken. De keuzemogelijkheid was

De Canon EOS 500D, Panasonic Lumix DMC-GH1, Olympus E-P1 en Casio Exilim FC-100 zijn vier  camera’s, van betaalbaar tot wat duurder, die allemaal in high definition kwaliteit filmen. Zijn echt zulke alleskunners?

Ooit waren de spelregels eenvoudig. Je kocht een filmcamera als je wilde filmen en een fotocamera als foto’s wilde maken. De keuzemogelijkheid was beperkt: een spiegelreflex, waarbij je lenzen kunt wisselen, of een  compact camera met vaste lens (en natuurlijk deze). Simpel en overzichtelijk.

Maar dankzij voortschrijdende digitale techniek zijn er nu gadgets die het midden houden tussen een foto- en een filmcamera. Hybride toestellen waarmee zowel goed kan worden gefotografeerd als worden gefilmd in high definition-kwaliteit. Opslagruimte is geen probleem, want  op een geheugenkaartje van 16GB  (iets meer dan drie tientjes) passen makkelijk een paar HD-filmpjes en honderden foto’s in hoge resolutie.

Spiegelreflex met live beeld

Er zijn nogal wat opties - veel te veel eigenlijk. Filmen met een compact cameraatje kan al jaren, met een beeldje van 640×480 pixels. Leuk voor het web, aardig op tv. Maar high definition levert scherpere beelden op, van minstens 1280×720 pixels. Nadeel van de compact camera is dat er een kleinere beeldchip in zit. De kwaliteit legt het daarom meestal af tegen een spiegelreflex.
Maar ook een moderne spiegelreflexcamera  kan filmpjes opnemen. De nieuwe modellen van Canon, Nikon en Sony klappen desgewenst hun spiegel weg en vertonen het beeld ‘live’ op het lcd-scherm aan de achterzijde. Prettig voor mensen die niet door de zoeker willen kijken als ze een foto maken en liever het toestel voor zich houden. Omdat de spiegel weggeklapt is, kun je met zo’n camera ook video’s opnemen.  Het is een bijzondere ervaring om door een verwisselbare lens te filmen en te spelen met scherptediepteverhoudingen. Ook de belichting wordt makkelijker.

Micro Four Thirds

Daarnaast is er een nieuw cameratype bijgekomen: de spiegelreflex zonder spiegel. Het zogeheten Micro Four Thirds-systeem is een uitvinding van Panasonic en Olympus. Het toestel gebruikt dezelfde beeldsensor als een echte spiegelreflexcamera, heeft een elektronische zoeker en de lenzen kunnen worden verwisseld. De camera is  bijna even handzaam als een compact camera en je kunt er net zo eenvoudig video mee opnemen.

Welke soort HD?

De fabrikanten plakken allemaal een ‘HD’-sticker op hun product, maar je hebt een spoedcursus nodig om uit te vogelen om wat voor soort high definition het gaat. Er is verschil in resolutie, in de gebruikte frame rates (het aantal beelden dat de camera per seconde maakt) en de manier waarop het beeld gescand wordt (interlaced of progressief). Daarnaast gebruikt bijna elke camera zijn eigen opslagmethode van de videobeelden, codec genoemd. Dat maakt het soms lastig om filmpjes naderhand op de computer te bewerken of om te zetten naar dvd. Zo moet het videoformaat van de Panasonic Lumix (AVCHD, .mts-bestanden) moet eerst omgezet worden voor bewerking. Onbewerkte filmpjes zijn wel afspeelbaar in VLC-player.

Kort samengevat: compact camera’s maken video in 1280*720 pixels, spiegelreflex en Micro Four Thirds kunnen 1920*1080 pixels  (1080p of ‘full HD’) opslaan. Dit is een handige Engelstalige uitleg over HD-resoluties.

Canon EOS 500D
De 500D is een spiegelreflexcamera voor de serieuze liefhebber: een grote body van 560 gram, foto’s van 15 megapixel en een goed 3 inch lcd-scherm. Qua fotokwaliteit en bedieningsgemak steekt dit toestel boven de overige camera’s in deze test uit; de ‘ouderwetse’ zoeker werkt erg prettig. In Liveview klapt de spiegel weg en kun je filmen, in full HD. Jammer genoeg gebruikt de 500D 20 frames per seconde, waardoor bewegende objecten soms wat schokkerig lijken. Bij lagere resolutie (720p) zijn de resultaten beter, maar filmen met een zwaar toestel als dit blijft lastig. Zoomen is nauwelijks mogelijk zonder het beeld te laten schudden en scherpstellen gaat schokkerig en maakt ook nog eens lawaai. Het geluid van de filmpjes is mono. Video is voor de 500D een aardige extra, meer niet. Een belangrijke concurrent voor de EOS 500D is de Nikon D5000, die ook video opneemt. Hier een uitgebreide vergelijking.

Prijs  1.389 euro, incl. 18-200 mm lens. Volledige specificaties

Panasonic Lumix DMC-GH1
Deze Lumix is een Micro Four Third-camera met 12,3 megapixel chip. De body weegt 385 gram. Door de kleinere omvang zitten de knoppen dicht op elkaar. De elektronische zoeker haalt het niet bij die van een gewone spiegelreflex. Zo zijn flikkeringen van tl-buizen zichtbaar in de zoeker. Het eindresultaat van de foto’s is beter dan dat van een gemiddelde compact camera en de groothoek van de meegeleverde zoomlens mag er zijn.
Dit is een betere vervanger voor de videocamera dan de Canon EOS 500D. Slimme knoppen om het filmmenu te bedienen, snelle autofocus en een goed geluid dankzij de stereomicrofoon bovenop het toestel. De Lumix schiet video in 1080p op 24 frames per seconde, maar het resultaat op 720p ziet er beter uit. Pluspunt: je kunt het lcd-scherm achterop draaien en kantelen.
Prijs 1.499 euro, incl. 14-140 mm lens. De standaard kit kost 749 euro. Volledige specificaties GH-1 (pdf)

Olympus E-P1
De E-P1 is een fraaie retrocamera, afgeleid van de Pen-camera uit de jaren vijftig. Achter een ouderwets laagje chroom huist een modern Micro Four Third-systeem, geleverd met een 14-42 mm lens. De lens klapt, als je de camera opbergt,  in tot een handzaam pakketje. Een flitser is alleen los leverbaar en om ruimte te besparen liet Olympus ook de elektronische zoeker achterwege. Zo blijft het gewicht beperkt tot 335 gram. Het is even zoeken naar de juiste instellingen, maar de 12,3 megapixel foto’s van de E-P1 zijn prima. Tijdens het maken van filmpjes (720p, 30 frames per seconde) is scherpstellen niet zo soepel en stil als bij de Panasonic. Je hoort het geluid van de autofocus duidelijk op de opname terug.
Prijs  circa 750 euro, incl. 14-42 mm lens. Volledige specificaties.

Casio Exilim FC-100
De compact camera is nog altijd kampioen makkelijk meenemen. Casio propt 5x optische zoom, een 2,7 inch lcd-scherm en een flitser in nog geen 150 gram. Het aardige van deze 9,1 megapixel camera is niet dat ie in HD filmt (720p, 30 frames per seconde), maar dat  je ook slowmotionbeelden kunt opnemen. Het toestel filmt dan 210, 420 of zelfs 1.000 frames per seconde. De filmkwaliteit wordt er met die extreme snelheden niet beter op, maar het blijft leuk speelgoed. Een druppelende kraan, een rennende kat, een ei dat uit elkaar spat: in slowmotion ziet het leven er fantastisch uit. Zie ook deze voorbeelden.
Prijs circa 250 euro. Volledige specificaties

Conclusie

De videovoorzieningen van de fotocamera’s staan op dit moment nog in geen verhouding met die van een goede videocamera. Vooral zoomen, de snelheid van het scherpstellen en de audiokwaliteit laten het afweten. Ook de ergonomie is bij filmen uit de hand niet altijd ideaal. Bij de 500D is video vooral een gimmick, en de Panasonic Lumix GH-1 lijkt nog de meest geslaagde hybride vorm. De Casio Exilim biedt een extraatje in de vorm van slow motion video en is gezien zijn prijs een aardige camera  voor ‘erbij’. De Olympus E-P1 is vooral een geslaagd stijlicoon.

Voorbeelden van testfilmpjes van deze camera’s staan in veelvoud op Youtube: Canon EOS 500D, Casio Exilim FC-100, Panasonic Lumix DMC-GH1, en de Olympus E-P1.

Ondanks de HQ-knop comprimeert Youtube de video’s enigszins. Daarom hier ook enkele korte onbewerkte voorbeelden van HD-video, geschoten door de vier camera’s. Het zipje is ongeveer 150 MB groot.