Elitaire bolletjes

Een zomerserie over ijs. Vandaag ‘es krim’ van Ragusa in Jakarta.

Een zomerserie over ijs. Vandaag ‘es krim’ van Ragusa in Jakarta. INDONESIA, JAKARTA - SATURDAY, 25 JULY 2009 A visitor take a cone ice cream to his table at RAGUSA an Italian ice cream restaurant in Central Jakarta. The restaurant has been operated since 1932. Photo by Ahmad 'deNy' Salman Salman, Ahmad 'deNy'

Op het eerste gezicht lijkt Ragusa Es Italia in Jakarta niet op een ijssalon. Voor de deur wordt saté geroosterd en gadogado verkocht. Veel klanten op de rieten stoeltjes in het armoedige interieur bestellen daar eerst een warme maaltijd. Pas daarna laten ze de obers het echte hoofdgerecht brengen: de beroemde bolletjes ijs, zónder kunststoffen, geserveerd sinds 1932, zoals een oud bord in de zaak trots vermeldt.

Het zijn vooral de oude foto’s in Ragusa die nog aan de oude glorietijd doen denken. Je ziet de blanke chic uit het toenmalige Batavia in het glimmende interieur genieten van een drankje en een ijsje. De ijssalon die was opgezet door twee Italiaanse broers met Nederlandse vrouwen, was in de jaren dertig de place to be.

En, hoewel het interieur al lang niet meer glimt, is dat nog steeds. In het weekend is Ragusa afgeladen. De ijssalon is inmiddels verhuisd naar de regeringswijk van Jakarta en ertegenover, op de plaats van het vroegere Wilhelminapark, staat nu de Istiqlal-moskee, de grootste van Indonesië. Maar voor de rest is veel hetzelfde gebleven.

Het menu, bijvoorbeeld. Sinds hij zo’n jaar of veertig geleden bij Ragusa kwam werken, serveert ober Udin (61) gewone Italiaanse smaken zoals citroen, vanille en chocolade. Het exotisch klinkende ‘spaghetti-ijs’ blijkt vanille-ijs te zijn in sliertjes. Hier niet de modieuze combinaties die Amerikaanse ijsketens serveren in de vele shoppingmalls.

Nog steeds wordt Ragusa vaak bezocht door Nederlandse ‘nostalgie-toeristen’, vertelt verkoopster Regina Tjastamihardja. Zij is indirect familie van de broers Ragusa. De huidige eigenaar is de zwager van de derde broer Ragusa, die later ook bij de ijssalon kwam werken en met een Indonesische trouwde. De broers zelf kregen in de jaren zeventig heimwee en keerden terug naar Italië.

Ook andere dingen zijn hetzelfde. Het eten van ‘es krim’ is weliswaar niet meer voorbehouden aan blanken, maar het blijft een beetje elitair. Bij Ragusa kost een bolletje evenveel als een warme maaltijd elders. De meeste Indonesiërs zijn voor verkoeling aangewezen op het goedkopere, thuis gemaakte ijs op basis van kokosmelk. Of op de vele zoete sapjes en drankjes met ijssnippers en gelatinebolletjes, van de straatverkopers die langs de deuren komen.

Elske Schouten