Als AZ selectie bij elkaar kan houden wacht een leuk seizoen

Viktor Elm (links) van Heerenveen en Kew Jaliens in een actie om de bal. Foto ProShots seizoen 2009 / 2010 , 25-07-2009 johan cruyffschaal heerenveen - az duel victor elm en kew jaliens Gontha, Stanley

SC Heerenveen 1 AZ 5

Ruststand 0-3. 15. Holman 0-1, 24. El Hamdaoui 0-2, 28. Martens 0-3, 60. Papadopulos 1-3, 68. Lens 1-4, 87. Lens 1-5. Scheidsrechter: Kuipers. Toeschouwers: 25.000.

In de prognoses voor de nieuwe voetbalcompetitie wordt er zelden rekening mee gehouden dat AZ het huzarenstukje van vorig seizoen kan herhalen en zich opnieuw zal kronen tot kampioen van Nederland. Velen verwachten dat de Alkmaarse ploeg de race met de ogenschijnlijk sterker geworden concurrentie (Ajax, PSV en misschien Feyenoord) niet volhoudt wegens de deelname aan de Champions League. Vooralsnog verpletterde AZ zaterdag SC Heerenveen in de traditionele seizoensouverture om de Johan Cruijff Schaal met 5-1. In de veertien edities van het evenement, dat bijna nooit wordt bijgewoond door de naamgever zelf, was dit verreweg de grootste overwinning die een elftal behaalde.

AZ kijkt reikhalzend uit naar de loting van de Champions League op 27 augustus. Het is voor een provincieclub ook uniek zich te mogen meten met de beste teams van Europa. Dat zal zowel voor de clubleiding als de spelers zwaar wegen. Niet voor niets werd Ronald Koeman, met al zijn Europa-Cupervaring als speler en trainer, aangesteld als opvolger van Louis van Gaal. De focus op de Nederlandse competitie wordt daardoor wellicht minder scherp. Voor de toekomst van de club, die een vaste plek wil verwerven in de top van het Nederlandse voetbal, zou dat een minder logische keuze zijn.

De landstitel is door de strengere eisen die de UEFA stelt aan Champions-Leaguedeelname voor onder andere Nederlandse clubs veel geld waard geworden. Dat blijkt bijvoorbeeld uit een overzicht dat de UEFA heeft verstrekt van de Europa-Cuprevenuen van vorig seizoen. Ondanks uitschakeling in de groepsfase verdiende PSV 25,5 miljoen euro bruto in de Champions League, 4,5 miljoen euro minder dan de begroting van kampioen AZ. De zogenoemde marketpool, met reclame en tv-inkomsten, was al goed voor 19,5 miljoen. Een bedrag dat PSV als enige Nederlandse deelnemer volledig incasseerde. Ter vergelijking: Ajax, dat in de achtste finales om de UEFA Cup werd uitgeschakeld, verzamelde in dat toernooi 455.000 euro.

Meer dan ooit kan plaatsing voor de Champions League de continuïteit van een club dus maken of breken. AZ schroefde voor komend seizoen de begroting al op met tien miljoen euro tot veertig miljoen, waardoor het twee miljoen hoger uitkwam dan Feyenoord. Niettemin is de club van voorzitter Dirk Scheringa tamelijk kansloos in het krachtenspel als topclubs zich melden voor zeldzame talenten als Moussa Dembélé, Mounir El Hamdaoui of doelman Sergio Romero. De DSB-directeur kan dan wel schermen met hoge afkoopsommen of lang lopende contracten, als de hoofden van de spelers op hol worden gejaagd is er geen houden aan. Dat bleek wel bij Demy de Zeeuw voor wie Ajax wél de vraagprijs wilde betalen, terwijl dat voor Eljero Elia niet het geval was. Voor 31 augustus, wanneer om twaalf uur ’s nachts de transfermarkt sluit, kan er nog veel gebeuren. Europese topclubs die op zoek zijn naar sterren zullen op het laatste moment nog een slag willen slaan. Maar als AZ de huidige groep bij elkaar kan houden heeft het kwaliteit genoeg om in de nieuwe voetbaljaargang mee te doen om verschillende prijzen.

De eerste tekenen daarvan waren zaterdagavond zichtbaar tegen het naïeve SC Heerenveen. De Friese ploeg liet bij balbezit van AZ veel vrijheid aan de tegenstander en dat bleek fataal. Met een paar effectieve tegenaanvallen voerde AZ binnen 27 minuten de score op naar 3-0. De ene treffer was nog fraaier dan de andere. Vooral het tweede doelpunt was een schoonheid. Het strak inpassen van Stijn Schaars, het hakje van Jeremain Lens en de met veel gevoel ingeschoten bal van El Hamdaoui op randje buitenspel. Maar ook in de tweede helft kregen de toeschouwers in de half lege Arena nog een paar mooie staaltjes te zien.

De opmerkelijke uitblinker was Jeremain Lens die een kans kreeg door de schorsing van Graziano Pelle en de blessure van Dembélé. De vorig seizoen van NEC teruggehaalde huurling, die door Van Gaal slechts werd ingezet als invaller, was elke speler van Heerenveen op snelheid de baas. Hij maakte bovendien twee doelpunten, één zelfs met het hoofd. Maar hij gaf ook een keer vanaf links een niet te missen strakke voorzet op El Hamdaoui die de topscorer van vorig seizoen niet goed op zijn schoen kreeg.

Maar Koeman zou Koeman niet zijn als hij niet op de minder sterke punten van zijn elftal wees. De automatismen van vorig seizoen ontbreken nog bij AZ. Slordige opbouw ontaardt dan in balverlies. Heerenveen kreeg ook grote kansen omdat op het middenveld van AZ de organisatie niet goed was. In het centrum van de defensie bleek de lange Gerald Sibon in de lucht moeilijk af te stoppen. Zaterdag behoedde Romero zijn ploeg voor meer tegentreffers, maar het is begrijpelijk dat Koeman nog op zoek gaat naar een lange voorstopper.

    • Erik Oudshoorn