Van een blik op de wereld naar navel-tv

Wauw! Veertig jaar geleden vlogen mensen naar de maan. Naar de maan! Dat is 380.000 kilometer verderop. En vanaf daar werden live tv-beelden naar de aarde gestuurd. Dat ze dat toen konden... Veertig jaar geleden bestond internet niet eens.

In the Shadow of the Moon, zaterdag bij de EO, keek terug op de Apollo-vluchten naar de maan. Het was een indrukwekkende film, met commentaar van tien ruimtevaarders, mannen die destijds in verschillende Apollo’s de ruimte in zijn geschoten (geen Neil Armstrong overigens). Hoe oud zijn ze nu? Zeventig jaar, tachtig? Je zou het niet zeggen. We zagen opgewonden jongetjes, allemaal even enthousiast over die droom die is uitgekomen. „Ik heb de maan van dichtbij gezien, man!” Stuk voor stuk blij, opgewekt, vrolijk. Je raakte er vanzelf enthousiast van.

Vlakbij de maan werden de mannen echte ruimtetoeristen: veel foto’s maken, van het maanoppervlak, van de aarde. „Slechts 24 mensen hebben de aarde vanuit de ruimte als volkomen ronde bol gezien.” Die mannen voelden zich dicht bij God (was deze opmerking reden voor de EO de docu te kopen?). De helden waren waarschijnlijk ook opgelucht dat alles goed was gegaan. „Vlak na de start trilde en schudde het veel meer dan ik had verwacht.”

De eerste maanlanding was vandaag veertig jaar geleden. De vrijdag overleden Walter Cronkite maakte het nieuws, in een ingelaste CBS-uitzending, wereldkundig. „Armstrong is on the moon. Neil Armstrong, 38-year-old American, standing on the surface of the moon, on this July 20, 1969.” Wauw!

Behalve deze docu met letterlijk een kijk op de wereld, was er ook veel navel-tv. Zoals NCRV’s Dames van Oranje, waarin Jetske van den Elsen (wie?) ‘in de levens van onze prinsessen duikt’. Dat leidde ertoe dat zij de hele tijd loopt te ikken: ‘Ik wilde weten hoe...’, ‘Ik was verbaasd dat...’, ‘Ik sprak met...’ en, tegen Máxima: ‘Ik ben wel een beetje zenuwachtig voor dit gesprek...’ Who fucking cares! Maak gewoon een portret van die prinsessen, zonder de hele tijd je eigen navel als uitgangspunt te nemen. Dan toch liever het übertruttige royaltyprogramma Blauw Bloed van de EO, doorgaans op de vroege zaterdagavond te zien. De meeste bijeenkomsten die Dames van Oranje afloopt, waren trouwens al zéér uitvoerig gecoverd door Blauw Bloed.

Dan nog een update van vrijdagavond: BNN zond de ‘Albert-tapes’ niet uit. Mocht niet van de rechter, op wél uitzenden stond een boete van 25.000 euro. Evert Santegoeds voorspelde in zijn SBS Shownieuws dat BNN de opnamen zou laten horen. Die dwangsom stelde volgens hem niets voor als je er hoge kijkcijfers mee haalt.

    • Peter Leijten