Van Gelder eerder behandeld voor cokegebruik

Turner Yuri van Gelder (26) werd voordat hij bij een dopingtest positief werd bevonden al behandeld voor zijn cocaïnegebruik. Er is scepsis of een nieuwe methode wel slaagt.

Als Yuri van Gelder twee dagen na zijn ontboezeming over cocaïnegebruik in de auto zijn telefoon opneemt, blijkt zijn radeloosheid niet verdwenen. Zijn stem klinkt nog steeds onrustig als hij zegt sinds zijn publieke biecht bijna niemand te hebben gesproken en evenmin over nazorg te hebben nagedacht. Maar hij rekent op hulp: „Ik verwacht niet aan mijn lot te worden overgelaten.” Van Gelder wil afkicken én blijven turnen, dat staat voor hem vast. Maar gaat dat lukken? Hijzelf denkt van wel. Anderen hebben hun twijfels.

Kernvraag is of Van Gelder, de ringenspecialist met twee Europese titel, één wereldtitel en 23 wereldbekerzeges op zijn naam, de aard van zijn verslaving beseft. Insiders schetsen een beeld van een persoon die zijn cocaïneprobleem bagatelliseert. Als hij niet radicaal met de drugs breekt, wordt een rentree als topsporter uitgesloten.

De scepsis is mede gebaseerd op Van Gelders eerdere mislukte pogingen van de cocaïne af te blijven. Want tot op heden is voor de buitenwereld verzwegen hij in samenspraak met bondsarts Liesbeth Lim zonder succes ontwenningskuren heeft gevolgd. Een bron vertelt dat Van Gelder zijn cocaïnegebruik al in 2006 aan de turnbond (KNGU) heeft opgebiecht. Omdat cocaïnegebruik buiten competitieverband niet leidt tot schorsing, is in samenspraak met bondsvertegenwoordigers en zijn ouders destijds tot een behandelvorm besloten. Sportkoepel NOC*NSF werd alleen ingelicht omdat Van Gelder een belangrijke kandidaat voor de Olympische Spelen was.

Defensie werd hier wijselijk buiten gehouden, omdat sergeant Van Gelder wist dat drugsgebruik reden voor ontslag was als lid van de Topsportselectie; dat lag contractueel vast. Coördinator luitenant-kolonel Kees Meijl pikte geruchten op over Van Gelders cocaïnegebruik. „Daarop hebben we Yuri ook aangesproken en hem op de consequenties gewezen. Maar hij ontkende categorisch. Er was geen reden hem te ontslaan.”

Voorzitter Jos Geukers van de turnbond bevestigt dat er sprake is geweest van een afkickprogramma. „Maar van zowel de bondarts als Yuri heb ik begrepen dat de gekozen behandelvorm niet tot het gewenste resultaat heeft geleid. Enerzijds lag dat aan de methode, anderzijds aan Yuri, die de laatste tijd intensief cocaïne gebruikte. Er wordt nu nadrukkelijk voor een andere methode gekozen, waarbij de kans van slagen groter is.”

Geukers, die drie weken geleden als opvolger van Frans Koffrie tot bondsvoorzitter werd gekozen, wil er bovendien mee gezegd hebben dat de KNGU van meet af aan alle informatie over Van Gelders cocaïnegebruik serieus heeft genomen. Dat gold ook voor de inlichtingen van zijn oud-trainer Remi Lens, die tot ergernis van betrokkenen nu zijn imago als misdeelde oud-coach en oud-manager probeert te redden door in de media te verkondigen „dat er niets met zijn informatie over Van Gelder is gedaan.” Een ingewijde zegt dat drugsgebruik niet de enige reden van de breuk tussen Van Gelder en Lens was, maar dat de turner ook zakelijk hard met zijn manager botste. Zodanig dat zelfs de KNGU Van Gelder op een goed moment adviseerde met Lens te breken.

Het beeld dat blijft na Van Gelders boetedoening tijdens de persconferentie van maandag is dat van een zielig hoopje mens – de gevolgen van de positieve dopingtest bij de Nederlandse kampioenschappen zijn verstrekkend. Van Gelder is zijn A-status als sporter, zijn baan bij Defensie, zijn goede naam en een groot deel van zijn inkomsten kwijt. De twee grote sponsors, het sportkledingbedrijf Quick en totolisator Lotto, hebben nog niet formeel met de turner gebroken, maar kunnen daar op grond van een clausule in het contract snel toe besluiten. Quick beraadt zich nog en Lotto heeft Van Gelders activiteiten als ambassadeur voorlopig opgeschort.

De nazorg komt van de turnbond, Defensie en NOC*NSF. Vertegenwoordigers komen volgende week bijeen om te bespreken wat ze voor Van Gelder kunnen betekenen. KNGU-voorzitter Geukens: „Wij willen Yuri alle mogelijke steun bieden. Dat is knap lastig, omdat een geschorste turner niet van de bondsfaciliteiten gebruik mag maken. We zullen bekijken hoe we hem binnen de marges van de regels van dienst kunnen zijn.”

Defensie laat Van Gelder evenmin vallen. Meijl: „Dit weekeinde hebben we al een gesprek met hem over professionele hulpverlening van onze kant. We dringen het hem niet op; Yuri moet daar zelf gebruik van willen maken.

„Maar we vinden het onze verantwoordelijkheid hem begeleiding aan te bieden. Ja, iets meer dan bij Jan Soldaat, omdat de publieke positie van Yuri nu eenmaal anders is.”

Waarna Meijl laat doorschemeren dat Van Gelders cocoaïnegebruik in het uiterste geval gevolgen heeft voor de Topsportselectie. Defensie hecht zeer aan een schoon imago en dat heeft Van Gelder bezoelde.

Kees Meijl: „Dit draagt niet bij aan intern draagvlak voor de Topsportselectie.”

    • Henk Stouwdam