Havel en Walesa wijzen VS op gevaar Rusland

Een groep voormalige dissidenten, presidenten en ministers uit Midden-Europa heeft Barack Obama gisteren per open brief gewaarschuwd voor al te hartelijke relaties met Rusland. Zij vrezen dat de Amerikaanse president, die recent in Moskou was, de belangen van Midden-Europa uit het oog verliest.

De brief, verschenen in de Poolse krant Gazeta Wyborcza, is onder meer ondertekend door de Pool Lech Walesa en de Tsjech Václav Havel, twee iconen in de strijd tegen het communisme. Zij schrijven dat de Russen het voormalige Oostblok nog steeds als hun invloedssfeer behandelen en dat Amerikaanse betrokkenheid in de regio daarom hard nodig blijft.

Een belangrijke test voor die betrokkenheid is het Amerikaanse ‘raketschild’ in Polen en Tsjechië, een nog te bouwen militaire installatie waarmee raketten kunnen worden onderschept. Moskou ziet het project als een bedreiging, hoewel Washington keer op keer verzekert dat het tegen ‘schurkenstaten’ is bedoeld, zoals Iran.

Sinds kort is er grote onzekerheid over het project. Onlangs kondigde Obama in Moskou een nieuw begin aan in de relatie met Rusland. Volgens de opstellers van de brief zullen de VS in Midden-Europa flink aan „geloofwaardigheid” inboeten als Obama afziet van het raketschild.

Bovendien, zo gaat de brief verder, zijn democratie en mensenrechten in Rusland nog ver te zoeken. „Rusland is terug als een revisionistische macht die een negentiende-eeuwse agenda uitvoert met tactieken en methoden van de eenentwintigste eeuw”. Obama, schrijven de oud-presidenten, mag de ogen hiervoor niet sluiten.

De brief roept ook op tot „een renaissance” van het militaire bondgenootschap NAVO. Veel landen in Midden-Europa waren „ernstig geschokt” toen de NAVO vorig jaar langs de zijlijn toekeek hoe Rusland met grof geweld en in strijd met internationale verdragen delen van Georgië bezette. „De NAVO moet de verplichtingen van het bondgenootschap geloofwaardig maken.”