En waarom mag je dat niet willen?

Wie bepaalt wat het juiste gebruik van geneeskunde is? God, het CDA of de mensen zelf? Als een vrouw later een kind wil krijgen, laat haar dan, betoogt Christaan Weijts.

Nieuw, hip en kinky: laat je eicellen invriezen in het AMC. Dan kun je nog even lekker carrière maken of de juiste man zoeken, en op je vijftigste nog prima moeder worden.

Zoals alle technologie die rechtstreeks op geboorte of sterven inwerkt, stuit die nieuwe medische gadget op verzet, vooral uit religieuze hoek.

„Wensgeneeskunde”, noemt CDA-Kamerlid Janneke Schermers dat hiernaast. En zwangerschap bij vijftigjarigen wordt „een kunstmatig gedoe met hormonale behandelingen. Dat moeten we niet willen”, zoals ze eerder in de Volkskrant zei.

Opvallend in medisch-ethische discussies is dat er nooit echte argumenten worden gegeven. Waaróm moeten we „kunstmatig gedoe” niet „willen”? Ons hele leven hangt toch van kunstmatig gedoe aan elkaar? Als je werkelijk in het morele gelijk van God of de natuur gelooft, zweer dan ook chemotherapie, antibiotica, inenting en operaties af.

Maar nee, die mogen weer wel, zolang ze onze natuurlijke staat maar herstellen. Maar wie bepaalt wat die natuurlijke staat is? Bedachten God en de natuur ziekten niet juist om de bevolking tot een natuurlijke populatieomvang te reduceren? Zonder ons ‘kunstmatig gedoe’ bestond er geen overbevolking of klimaatcrisis en hoefden er geen miljarden meer naar zorg voor zwakken en misdeelden te gaan.

Waarschijnlijk geeft het CDA geen echte argumenten omdat die uiteindelijk daarop uit moeten draaien. In plaats van met rationele argumenten, komt men dus met iets intuïtiefs. Het ‘voelt’ gewoon niet goed. Dit moeten we niet willen. Net zomin als dat je in de VS bij ivf-klinieken een baby-op-maat moet willen bestellen: kleur ogen, haar, intelligentie… you name it.

Keuzevrijheid, de gruwel van elke religie, dringt de almacht terug van God, lot of natuur, en geeft ons daarmee eigen verantwoordelijkheid.

Vroeger moesten vrouwen ermee leren leven als ze een bloem waren die verschrompelde zonder ooit vrucht te dragen. Voor zulke en grotere rampen lag de schuld bij God en Zijn ondoorgrondelijke wegen.

Sinds God dood is, is het je eigen schuld als je te lelijk of te druk bent om bijtijds aan de man te komen. En dus ook je eigen verantwoordelijkheid als je gebruikmaakt van het ‘kunstmatig gedoe’, en je zonodig een baby moet opzadelen met een moeder van vijftig.

Christiaan Weijts is columnist van nrc.next. Dit is een bewerkte versie van de column die vanmorgen in nrc.next verscheen.