Werkgever krijgt ruimte bij ontslag

Werknemers die van bijzonder belang zijn voor een bedrijf kunnen bij reorganisaties gemakkelijker in dienst worden gehouden. Minister Piet Hein Donner (Sociale Zaken, CDA) verruimt per 1 augustus tijdelijk de ontslagregels waardoor werkgevers meer vrijheid krijgen bij de keuze wie ontslagen wordt.

„De werkgever kan op deze manier meer vakkrachten behouden. Maar hij moet wel het bijzondere belang van de werknemer voor het functioneren van het bedrijf kunnen aantonen”, zei Donner gisteren. Zo moet de werkgever „met stukken” bij het UWV (dat de ontslagvergunning verleent) aannemelijk maken dat hij bijvoorbeeld via scholing in de werknemer heeft geïnvesteerd. Dit moet willekeur voorkomen.

Met de verruiming van het zogeheten ‘onmisbaarheidscriterium’ komt minister Donner tegemoet aan een motie uit april van de Tweede Kamer, die kleinere bedrijven meer vrijheid wilde geven om bij reorganisaties vakkrachten vast te houden. Dat is moeilijk bij het afspiegelingsbeginsel dat op anciënniteit is gebaseerd. Het werknemersbestand wordt daarbij in vijf leeftijdsgroepen ingedeeld (15-25, 25-35, etcetera) en van elke groep worden degenen met de minste dienstjaren ontslagen. De verruiming van de regels maakt het makkelijker bepaalde werknemers hiervan uit te zonderen.

De grootste vakcentrale FNV is „niet blij” met de aanpassing van de regels. „De onzekerheid voor werknemers wordt vergroot”, zegt FNV-bestuurder Wilna Wind. „Het anciënniteitsprincipe wordt buiten werking gesteld en werkgevers gaan voortaan selecteren op kwaliteit.” Ze verwacht dat dit tot meer procedures leidt omdat het UWV zich volgens de regels terughoudend moet opstellen bij de beoordeling van bezwaren.

De FNV vindt ook dat voor álle leeftijdsgroepen een maximum aan ontslagen zou moeten gelden. Nu is alleen bij de leeftijdsgroepen onder de 25 jaar en boven de 55 jaar een afwijking van maximaal 10 procent toegestaan, om te voorkomen dat te veel werknemers met een zwakkere positie op de arbeidsmarkt worden ontslagen.

MKB-Nederland is tevreden met de verruiming waardoor ondernemers meer armslag krijgen om vakkrachten te behouden. „Maar we moeten afwachten of kleinere bedrijven met de marges van 10 procent bij jongeren en ouderen ook daadwerkelijk uit de voeten kunnen”, zegt Mario van Mierlo, coördinator sociale zaken van MKB-Nederland.