Vanuit Scheveningen naar olympische zeiltop

De Nederlandse topzeilers verhuizen van Medemblik naar Scheveningen, zodat ze dagelijks op zee kunnen trainen. De gemeente Den Haag ontvangt de zeilers met open armen.

Windsurfer Casper Bouman bij de pier van Scheveningen. (Foto NRC Handelsblad, Rien Zilvold) scheveningen windsurfer caspar bouman foto rien zilvold Zilvold, Rien

Terwijl olympisch zeilster Lisa Westerhof onderaan de oude slipway haar bootje klaarmaakt om de Noordzee op te gaan, doen een paar stappen verderop twee honden hun behoefte. Het komvormige stukje strand langs de Hellingweg in Scheveningen-Haven, nu nog een ideale uitlaatplaats, wordt binnenkort de plek waarvandaan de zeilers de laatste sprong naar de wereldtop willen maken.

Om meer op zee te kunnen trainen stapt de zeiltop over van het kabbelende water van het IJsselmeer bij het idyllische Medemblik naar de meer uitdagende elementen op de Noordzee. „We moeten achter de dijken en duinen vandaan om hogerop te komen”, weet Hessel Evertse, topsportcoördinator van het Watersportverbond. „We moeten de zee op.”

Meer wind, golven, stroming en deining – dat is wat de Nederlandse zeiltop zal vinden onder de Scheveningse kust. „Vrijwel alle grote wedstrijden varen we op open zee”, zegt oud-wereldkampioen windsurfen Casper Bouman. „Dan moet je ook zoveel mogelijk trainen op zee.”

Al is ‘Londen 2012’ nog ver weg, de kernploeg is al volop begonnen aan de voorbereiding voor de races bij Weymouth, aan de Engelse zuidkust. De omstandigheden daar zijn vergelijkbaar met die van Scheveningen.

Sinds 1999 was de zeiltop aangewezen op het International Sailing Center in Medemblik, de thuishaven van de olympische zeilers. Maar veel tijd brachten zij niet door op het IJsselmeer, zegt trainer Jacco Koops, de man achter het succes van het 470-duo Marcelien de Koning en Lobke Berkhout. „Wij waren in mei altijd in Medemblik, in voorbereiding op de Delta Lloyd Regatta. In het najaar nog eens een maandje. Maar wij kozen wel onze zee-uren in IJmuiden of Den Helder”, zegt Koops. „Of in het buitenland. De zee of het IJsselmeer zijn twee compleet verschillende werelden.”

Andere zeilers gebruikten, als ze de zee op wilden, al jaren de oude slipway bij de Voorhaven van Scheveningen. Daar was tot voor kort de Norfolk Line gevestigd. Het strandje wordt nu omgetoverd tot officiële steiger voor de olympische zeilers.

Achter de verhuizing naar Scheveningen zit nog meer. De professionalisering bij het Watersportverbond eist dat de topzeilers meer tijd op het water doorbrengen, zo’n elfhonderd uur per jaar. Om de tijd zo efficiënt mogelijk te gebruiken is een centrum als Den Haag aantrekkelijker voor een jonge topsporters, stelt het Watersportverbond. Evertse: „Jonge mensen moeten zich ook sociaal- en maatschappelijk kunnen ontwikkelen. In Medemblik mis je het hoger onderwijs en veel andere faciliteiten. In Den Haag kunnen ze wonen, studeren en op hun fietsje naar de haven. Dat scheelt aanzienlijk in reistijd.”

Voor de gemeente komt de belangstelling van de Nederlandse zeiltop als geroepen. Het gemeentebestuur wil Den Haag graag wil promoten als ‘Sportstad aan Zee’ en ziet daarbij grote rol weggelegd voor Scheveningen. „Wij zijn de enige grote stad aan zee, met elf kilometer strand”, zegt wethouder Sander Dekker (sport). „Dat willen we beter benutten dan we tot nu toe hebben gedaan.”

Een eerste stap was de oprichting van het Nationaal Topsportcentrum voor de beachvolleyballers. Maar door het vertrek van de Norfolk Line komt er veel ruimte vrij in de haven, die nu voor zeezeilers nog een bescheiden omvang heeft. Scheveningen kan zich volgens de gemeente ontwikkelen als internationaal toonaangevende zeilhaven.

Sportwethouder Dekker kijkt met een schuin oog naar La Rochelle, een zeezeilersmekka aan de Franse Atlantische kust. „Dat is een interessant voorbeeld voor ons. Het zeilen leeft daar enorm in de gemeenschap.”

Den Haag investeert de komende jaren fors om de haven van Scheveningen nieuw leven in te blazen, onder meer met horecagelegenheden en andere leisure-faciliteiten. „Zeilen pas daar heel goed bij”, zegt Dekker. De omvangrijke bouwwerkzaamheden rond het nieuwe Nautisch Centrum Scheveningen aan de Tweede Binnenhaven zijn getuige van de ambities.

Behalve de jaarlijkse North Sea Regatta wil de gemeente daarom meer grote evenementen binnenhalen. Een eerste succes is het binnenhalen van het wereldkampioenschap in de 470-klasse, volgend jaar. Ook is Scheveningen in de race voor het WK zeilen van 2015, de kwalificatiewedstrijd voor de Olympische Spelen van 2016.

Zo kreeg ook het Watersport een voet tussen de deur in Den Haag. De gemeente betaalt mee aan de faciliteiten die de zeilers nodig hebben in de haven. „De gemeente is enorm bereidwillig om, tegen de economische stroming in, deze haven te ontwikkelen”, zegt Evertse. „Dat is op zichzelf al heel bijzonder in deze tijd.”

Ook de zeilers zijn blij met de Haagse zeilambities, zegt Casper Bouman, geboren en getogen in Den Haag. „Scheveningen heeft perfecte omstandigheden voor groot zeil- en surfcentrum: een mooie kustlijn en een lange boulevard.”