Gedoemd te mislukken?

De afgelopen tien dagen zijn vijftien Britse militairen omgekomen in Afghanistan.

In Groot-Brittannië neemt de kritiek op de militaire missie in Afghanistan toe.

De Britten raken niet zo snel van de kook wanneer ze militaire verliezen krijgen te incasseren. Maar de dood van acht jonge militairen in Afghanistan binnen 24 uur, eind vorige week, is zo hard aangekomen dat de regering hevige kritiek te verduren krijgt.

Zowel militairen als de Conservatieve oppositie beschuldigen premier Gordon Brown ervan onvoldoende troepen en materieel ter beschikking te hebben gesteld om de oorlog tegen de Talibaan effectief te kunnen voeren. De dood van de acht, onder wie drie 18-jarigen, leidde tot extra scherpe reacties omdat er ook in de eerste dagen van juli al zeven Britten waren gesneuveld. Het totale aantal Britse doden in Afghanistan sinds 2001 is nu op 184 gekomen. Dat zijn er al meer dan de 179 Britten die in zes jaar tijd in Irak sneuvelden, een conflict dat tot dusverre veel meer in de schijnwerpers stond.

Terwijl Britse militairen zich in de Afghaanse provincie Helmand opmaken voor een herdenkingsdienst voor hun gevallen kameraden, beschuldigt de Conservatieve oppositie de regering van het „ultieme plichtsverzuim” door de troepen op pad te sturen met ondeugdelijke uitrusting. De militairen zouden vooral kampen met een schrijnend tekort aan helikopters. Daardoor moeten ze vaker over land reizen en lopen ze meer risico het slachtoffer te worden van bermbommen. De Talibaan passen die methode met veel succes toe. Sinds 2006 zijn op die manier al 88 Britse militairen om het leven gekomen. Ook zwaar bepantserde voertuigen zijn tegen zulke bommen dikwijls niet bestand.

De Tories wijzen er verder op dat de chef van de landmacht, generaal Richard Dannatt, hun onlangs tijdens een etentje toevertrouwde dat hij graag nog eens tweeduizend man wil ter aanvulling van de negenduizend militairen die op dit moment in Afghanistan zitten. Dannatt had dit al in maart van dit jaar aan de regering voorgesteld, maar die legde dit naar verluidt uit financiële overwegingen naast zich neer. De regering kampt met een begrotingstekort, dat dit jaar naar verwachting oploopt tot 12 procent van het bruto nationaal product.

Dannatt krijgt nu echter steun van Lord Guthrie of Craigiebank, een vroegere chef van de militaire staf.

De regering op haar beurt betoogt dat het zenden van meer militairen niet per se tot meer veiligheid voor de troepen leidt. Het is zelfs denkbaar, aldus een medewerker van premier Brown, dat er juist meer slachtoffers door vallen. Ook zei hij dat het recente offensief tegen de Talibaan, met Amerikaanse steun, onvermijdelijk leidt tot meer doden.

Nadrukkelijker dan voorheen stellen Britten de vraag of de hele missie niet tot mislukken is gedoemd, net als in de negentiende eeuw. Sommige vooraanstaande columnisten, onder wie Simon Jenkins en Peter Preston, zijn al enige tijd deze mening toegedaan. Ook de Liberaal-Democratische leider Nick Clegg drong er vorige week in dit verband bij de regering voor het eerst op aan zich te bezinnen op de strategie voor Afghanistan.

    • Floris van Straaten