Chinese yuan verdringt dollar

De Chinese munt, de yuan, wint aan populariteit ten opzichte van de dollar. In de wereldhandel lijkt de Amerikaanse munt zijn status als reservemunt niet meer zeker.

Huang Xinyuan, die mijnbouwgereedschap en pesticiden aan klanten aan de overzijde van de Chinese grens met Vietnam verkoopt, zegt dat hij niet langer in Amerikaanse dollars, maar in Chinese yuan wil worden betaald.

De omzet in dollars bij de Guangxi Jinbei Group, waar Huang is vice-president is, is gedaald van 87 procent van de contracten in 2007 naar 30 procent nu. De yuan biedt meer stabiliteit: de munt heeft 21 procent gewonnen sinds de munt vanaf begin 2005 in waarde mag stijgen ten opzichte van de dollar . „De afgelopen jaren is de dollar alleen maar omlaag gegaan,” aldus Huang (45) „Door onze orders in yuan af te doen, zijn we van een groot risico verlost.”

China heeft de vereffening van transacties in yuan vorige week uitgebreid van de grensgebieden naar zijn grootste financiële centra, waaronder Shanghai, Guangzhou en Hong Kong. Het programma wordt uitgerold langs Maleisië, Indonesië, Brazilië en Rusland, allemaal landen die de rol van de dollar als de spil van de mondiale financiën en wereldhandel willen terugdringen.

De Chinese centrale bank heeft het idee van een supranationale munt ter vervanging van de dollar in de Chinese valutareserves in maart naar voren gebracht. Zij zal het gebruik van de yuan in de handel bevorderen door voor verlaging van de exportbelasting te zorgen. Rusland en India hebben gezegd dat de mondiale financiële crisis de gebreken van de dollar heeft onderstreept.

„Het geeft je een idee hoe de toekomst eruit zou kunnen zien,” aldus Ben Simpfendorfer, hoofdeconoom voor China in Hong Kong van Royal Bank of Scotland. „De Chinezen zien op dit moment een mogelijkheid om vragen op te werpen over de dollar en zijn status als reservemunt.”

China, de grootste buitenlandse eigenaar van Amerikaanse staatsobligaties, heeft zijn bezittingen aan dat soort waardepapier in april met 4,4 miljard dollar teruggebracht naar 763,5 miljard dollar. „Het doel is het ontwikkelen van een vervanging van de dollar als wereldreservemunt,” zegt Tim Condon, hoofdeconoom voor Azië van ING Wholesale Banking. „Daardoor zal het vermogen van de Amerikaanse regering om de tekorten straffeloos te blijven financieren afnemen.”

In het grensgebied Puzhai van Pingxiang geven handelaren de voorkeur aan de yuan. Een beperkt gebruik van de yuan wordt sinds 2003 toegestaan in de grenshandel met Vietnam en Laos in het zuiden en Mongolië en Rusland in het noorden. De Chinese centrale bank heeft de regeling vorige week uitgebreid door bedrijven in Shanghai en vier zuidelijke steden belastingverlaging te bieden als ze hun handel met Hong Kong, Macau en de tien leden van de Associatie van Zuidoost-Aziatische landen (Asean), waaronder Indonesië, Thailand en Maleisië, voortaan in yuan zouden afwikkelen.

Binnen vijf jaar zouden yuan-contracten 50 procent van de Chinese handel met Hong Kong voor hun rekening kunnen nemen. Deze handel beliep in 2008 204 miljard dollar, aldus Lian Ping, hoofdeconoom in Shanghai van de Bank of Communications, de op vier na grootste kredietverstrekker van het land. Deze contracten vertegenwoordigen 30 procent van de handel tussen China en de Asean-landen, die vorig jaar een niveau van 231 miljard dollar bereikte, zegt hij. „De yuan zal volgend jaar weer meer waard worden,” aldus Lian.

De Chinese munt is niet volledig converteerbaar voor beleggingsdoeleinden. HSBC en Bank of East Asia waren in mei de eerste buitenlandse banken die yuan-obligaties mochten verkopen in Hong Kong.

Aziatische ondernemingen zijn misschien bereid de yuan te aanvaarden om marktaandeel te winnen in ’s werelds grootste economie, aldus Pushpanathan Sundram, een adjunct secretaris-generaal van Asean. „Het gebruik van de yuan zou uiteindelijk kunnen neerkomen op eenvoudige economische logica,” zegt Pushpanathan. „Gezien het toenemende aandeel van China in de internationale handel, kunnen handelaren het economisch verstandig gaan vinden om transacties te vereffenen in yuan.”

Sinds december vorig jaar heeft de People’s Bank of China (de Chinese centrale bank) 650 miljard yuan (95 miljard dollar) ter beschikking gesteld van Argentinië, Wit-Rusland, Hong Kong, Indonesië, Maleisië en Zuid-Korea via zogenoemde ‘currency swaps’ (valutaruil), waardoor het gebruik ervan voor handels- en financiële doeleinden werd bevorderd. Rusland en China kwamen op 17 juni overeen het gebruik van de roebel en de yuan in de bilaterale handel uit te breiden. Brazilië en China begonnen een soortgelijk voorstel in mei te onderzoeken.

„Veel landen beschouwen China als de redder in deze wereldwijde economische crisis,” zegt Pan Hejun, de vice-burgemeester van Pingxiang. „Het ligt voor de hand dat andere landen dan de yuan willen gebruiken om handelstransacties in af te rekenen of als reservemunt.”

Vertaling: Menno Grootveld