Intussen op straat

DSC01335.JPGIk wilde kaartjes kopen bij de Stanislavski-opera, die morgen Pikovaja Dama van Tsjajkovski uitvoert, toen ik voor de ingang van het gebouw in de Pokrovka op een grote politiemacht stuitte. In het theater bleken Michelle Obama en Svetlana Medvedeva het Ladies program bij te wonen, dat dit keer uit volksdansen bestond. Er waren zo’n tien autobussen met schoolkinderen aangerukt om de zaal te vullen. Toch was de kassa, die zich aan de zijkant van het gebouw bevond, open en kon je via die ruimte zo de zaal binnenlopen, wat ik natuurlijk niet deed om de Russische beveiligers geen slechte naam te bezorgen bij hun Amerikaanse collega’s.

DSC01337.JPGTeruglopend naar huis, zag ik voor het Ritz-Carlton Hotel in de Tverstraat een menigte Russen staan. Ze probeerden een glimp op te vangen van Obama, die in dat hotel logeert. Ik sprak met twee dames van begin vijftig, die zijn speech hadden gehoord op propagandazender Russia Today. Ze waren erg enthousiast over wat hij had gezegd: ,,Hij is zo anders dan Poetin en Medvedev”, zei een van hen. ,,Zo veel levendiger en aardiger. Hij lijkt me een echte democraat en democratie is iets wat we in Rusland helaas niet hebben. Hopelijk worden de verhoudingen tussen Amerika en Rusland nu beter.”

Op de hoek bij Hotel National was een rij televisiecamera’s opgesteld, zowel van Russische als van westerse zenders. Op het moment dat ik daar aan kwam begon een bebrilde jonge intellectueel een pamflet te ontvouwen, waarop stond: KGB still remains. Een interessante tekst, omdat een groot deel van Ruslands bestuurders inderdaad uit voormalige KGB-officieren bestaat, die over een ongekende rijkdom beschikken. De jongen wilde, nadat hij Obama over vrijheid van meningsuiting had horen spreken, de president van dat feit op de hoogte brengen.DSC01338.JPG

Meteen stapte een Omon-agent op de jongen af en scheurde het pamflet in stukken. Zijn collega’s stormden toe en wilden de jongen arresteren. Maar toen gebeurde er iets wonderlijks: ze taaiden af. Ook omdat het er van de camera’s wemelde, die de jongen meteen naar zijn naam vroegen en hem filmden. De jongen haalde nu rustig het afgescheurde deel van zijn pamflet uit de prullenbak en liep weg, zelf nog verbaasd over het uitblijven van zijn arrestatie.  Waarschijnlijk hadden de agenten instructies gekregen om zich voor de afwisseling eens op de vlakte te houden met de Amerikaanse president op een steenworp afstand. Obama zou er eens iets van mogen denken.

DSC01340.JPGOnmiddellijk daarna keerden de camera’s zich om en werd er geroepen: ,,Nemtsov, Nemtsov.” En ja hoor, daar kwam hij aanlopen. Jonge meisjes giechelden. ,,Wat is hij knap”, zeiden ze. De oppositiepoliticus had samen met twaalf van zijn collega’s, onder wie Garry Kasparov, Vladimir Ryzjkov, Sergej Mitrochin (Jabloko) en Gennadi Zjoeganov (KPRF) een onderhoud bij Obama gehad.

Nemtsov was erg enthousiast over de ontmoeting. ,,We hebben hem laten zien dat Rusland niet alleen het land van Poetin en Medvedev is, maar dat er ook een echte oppositie bestaat die de waarden van de democratie onderschrijft”, zei hij. ,,Ook heb ik meneer Obama materiaal overhandigd over de corruptie in Rusland.”

Nemtsov had Obama gezegd niets te zien in de herstart van de Russisch-Amerikaanse betrekkingen. ,,Er is geen vertrouwen omdat de grondbeginselen van beide partijen verschillen. Voor Obama draait het om persvrijheid, democratie en de almacht van de wet, die van een zwarte jurist een president heben gemaakt. Terwijl Poetin en Medvedev in dat alles een bedreiging zien voor hun macht. Hun grondbeginselen zijn de censuur en de monopolisering van de macht. Die monopolisering leidt tot corruptie. De enige manier om te herstarten is van Rusland een democratie te maken.”

DSC01343.JPGDaarna kwam Kasparov aanzetten, omringd door vier lijfwachten, want voor een oppositiepoliticus is het in Rusland levensgevaarlijk. Hij zei: ,,De situatie van de mensenrechten is verslechterd onder Medvedev, omdat hij wetten heeft ondertekend die in strijd zijn met de grondwet en die de onder Poetin ingezette vervolging van de oppositie steunen.”

Kasparov zei ook met Obama over Chodorkovski te hebben gesproken en hem een lijst te hebben overhandigd met namen van politieke gevangenen. Volgens hem had Obama ook met Medvedev over Chodorkovski gesproken. ,,En hij heeft Poetin diep in de ogen gekeken en hem laten zien waar hij voor staat”, zei hij.

Ook de communiste Jelena Loekjanova was tevreden over haar ontmoeting met Obama. ,,Het was een intensief gesprek”, zei ze. ,,In anderhalf uur kreeg iedereen een kans zijn standpunten uit te leggen.” DSC01344.JPG

De passanten luisterden aandachtig toe. Kasparov bleek bij velen populair. ,, Hij durft tenminste te zeggen wat er in ons land gebeurt”, zeiden mijn twee vijftigsters. ,,Maar ze maken hem overal zwart. terwijl hij misschien best een goede president zou kunnen zijn.”

Toen ik hen vroeg of er wel meer Russen in hun omgeving zo dachten, zeiden ze: ,,U bent hier niet in de provincie. In Moskou gelooft niemand onze heersers in het Kremlin.”