Bulgaren kozen een 'sterke man'

De Bulgaren kozen een ex-bodyguard om de strijd te leiden tegen corruptie en misdaad. De EU ziet nauwlettend toe.

Boris Borisov (Foto Reuters) Bulgarian GERB party leader and Sofia's mayor Boiko Borisov attends a news conference in Sofia July 5, 2009. Exit polls showed Bulgaria's opposition party GERB defeating the ruling Socialists in Sunday's parliamentary election, raising hopes EU-mandated judiciary reforms will be restarted.Led by former bodyguard and now Sofia mayor Borisov, GERB received 115-117 seats in the 240-strong chamber compared with 39-42 seats for the ruling Socialists, exit polls by Sova Harris and Alpha Research showed. REUTERS/Oleg Popov (BULGARIA POLITICS ELECTIONS HEADSHOT) REUTERS

Hij torent boven iedereen uit. Kan goed ongeduldig kijken en praat in korte duidelijke zinnen. De aankomend premier van Bulgarije, Bojko Borisov, straalt daadkracht uit. Zijn jonge partij Burgers voor een Europese Ontwikkeling van Bulgarije (GERB) won zondag overtuigend de parlementsverkiezingen. De regerende coalitie onder leiding van de sociaal-democraten is door de kiezers afgeserveerd als corrupt en incompetent.

Als burgemeester van de hoofdstad Sofia liet Borisov de afgelopen jaren geen gelegenheid onbenut om het kabinet af te schilderen als een lethargische kongsi.

Nu mag hij zelf proberen de verwachtingen van de kiezers waar te maken, een klus waarin tot nu toe nog geen Bulgaarse partij in is geslaagd. Geen enkele regering heeft nog de verkiezingen overleefd sinds Bulgarije zich bevrijdde van het communisme.

Borisov (50) moet eerst het vertrouwen terugwinnen van de Europese Commissie, die het afgelopen jaar een groot deel van de subsidie aan Bulgarije opschortte omdat het land de afspraken over het bestrijden van corruptie en georganiseerde misdaad niet nakwam. Dat wil hij doen met een keiharde aanpak van de overtreders.

Na de omwenteling in 1989 begon brandweerman en oud-karatekampioen Borisov een carrière als bodyguard. Zijn eerste grote klant was de communistische oud-dictator Todor Zjivkov. Gedurende de gewelddadige jaren negentig, waarin verschillende bendeoorlogen werden uitgevochten, leidde hij het bedrijf IPON, dat onder andere werd ingehuurd voor de beveiliging van ex-tsaar Simeon II die terugkeerde uit ballingschap en in 2001 tot premier werd gekozen. Simeon zette Borisov aan het hoofd van de nationale politie. In die rol maakte hij zich populair door vrijuit te spreken over de banden van politici met de onderwereld. Concrete eigen successen zijn moeilijk aanwijsbaar, maar Borisov zorgde onder meer voor de arrestatie en uitlevering aan Nederland van de Servische crimineel Sreten Jocic.

In 2005 stelde Borisov zich kandidaat voor het burgemeesterschap van Sofia en won overtuigend. Een jaar later begon hij zijn eigen politieke beweging, GERB, een rechts-conservatieve partij met populistische trekken en een liberaal economisch programma.

Borisov kondigde maandag aan steun te zoeken bij het Internationaal Monetair Fonds (IMF) om Bulgarije door de economische crisis te loodsen. Hij wil een snelle invoer van de euro.

Critici noemen Borisov een man van mooie woorden. Zijn grootste wapenfeiten in Sofia zijn het verbeteren van de straatverlichting en het castreren van straathonden. De vuilnisophaal liep in het honderd. Om Bulgarije als premier door de economische crisis te leiden, zal hij veel impopulaire maatregelen moeten nemen