Holleeder is afperser en witwasser

Met de veroordeling van Willem Holleeder in hoger beroep lijkt het einde van zijn criminele rijk in zicht. Hij zit vast tot begin 2012.

De bank van de onderwereld en diens bewaker. Zo karakteriseerde de Amsterdamse crimineel John Mieremet in 2002 Willem Endstra en Willem Holleeder. Het veelbesproken interview dat Mieremet gaf aan de Telegraaf na een mislukte aanslag op zijn leven, was de inleiding tot de finale slag in de Amsterdamse onderwereldoorlog aan het einde van de vorige eeuw.

Die slag ging om het geld dat verschillende criminelen in de jaren negentig bij vastgoedhandelaar Willem Endstra hadden gestald. Endstra investeerde het via zijn bedrijf Convoy in vastgoed. Hij deed dat met verve en was een graag geziene gast bij banken, makelaars en vastgoedbeleggers.

Endstra functioneerde als de schakel tussen de bovenwereld en de onderwereld. Tot het Mieremet-interview in 2002 deed vrijwel iedereen zaken met Endstra. Maar volgens het Amsterdamse gerechtshof zat er zo veel crimineel geld in Endstra’s bedrijf Convoy, dat het als een criminele onderneming moet worden gezien.

Zonder het met zo veel woorden te stellen, oordeelde de rechtbank dat Holleeder met de afpersing van zijn voormalige vriend Endstra controle probeerde te krijgen op dit criminele vermogen van tientallen miljoenen. En dat is volgens het hof ook gelukt. In het arrest van gisteren oordeelt het hof dat Holleeder niet alleen schuldig is aan afpersing maar ook aan het witwassen van de ruim 15 miljoen euro. Geld dat Endstra tussen 2002 en 2004 betaalde aan vastgoedhandelaar Jan-Dirk Paarlberg.

Hoewel Holleeder cassatie heeft aangetekend, is de veroordeling door het hof een belangrijke stap in de strijd van het Openbaar Ministerie tegen een deel van de criminelen die de Amsterdamse onderwereld in de jaren negentig bestierden. Holleeder zit vast tot begin 2012. Zijn voormalige concurrenten Sam Klepper en John Mierement zijn vermoord. Net als onderwereldbankier Endstra, die in 2004 het leven liet, en mede-Heinekenontvoerder Cor van Hout, die in 2003 werd doodgeschoten.

Naar een aantal van die moorden wordt nog altijd onderzoek gedaan. Bij de rechtbank in Amsterdam loopt een grote strafzaak naar liquidaties. Holleeders vermeende rechterhand Dino S. – al enkele jaren op de vlucht voor justitie – is een van de hoofdverdachten. Of het Openbaar Ministerie die zaak met succes kan afronden, hangt in hoge mate af van de betrouwbaarheid van een kroongetuige die zelf betrokken was bij liquidaties en pogingen daartoe.

De laatste fase van de ontmanteling van het criminele rijk van Holleeder cs. begint op 13 juli. Dan start bij de rechtbank in Haarlem de strafzaak tegen Jan-Dirk Paarlberg. Hij wordt verdacht van oplichting, valsheid in geschrifte en het witwassen van het geld dat Holleeder afperste van Endstra. De eens zo gerespecteerde zakenman Paarlberg ontkent betrokkenheid bij afpersing en witwassen. Financiële transacties tussen Endstra en Paarlberg zijn volgens de laatste allemaal het gevolg van legitieme zakelijke afspraken. Maar die redenering veegt het hof van tafel: „Er is geconstateerd dat aan die betalingen gefingeerde titels ten grondslag zijn gelegd en dat Paarlberg daarvan op de hoogte was”, zo staat in het arrest. Het hof kwalificeert Paarlberg dan ook als een „mededader” die van „afpersing van Endstra afkomstige geldbedragen heeft witgewassen”.

Hoewel voorzitter J. Chorus van het hof verklaarde niet vooruit te willen lopen op de strafzaak tegen Paarlberg, lijkt de strijd beslecht. Op het geld dat Endstra overmaakte naar Paarlberg is beslag gelegd. Gezien het arrest lijkt het een kwestie van tijd voordat dat beslag kan worden geëffectueerd.

    • Jan Meeus