Lauwwarme doosjes

Verwarring alom: in Brussel wordt gediscussieerd over de uniformiteit van opladers voor mobiele telefoons. Omvormers van stroom worden gemakshalve opladers genoemd. Dat is vreemd, want de lauwwarme plastic doosjes die overal in de stopcontacten hangen doen niets anders dan de 220 Volt die ‘uit’ het stopcontact komt geschikt maken voor het voltage waar het specifieke apparaat mee werkt. Naast adapters voor mobiele telefoons ligt er in een gemiddeld huishouden nog een flink aantal andere apparaten aan dit soort omvormers.

Waarom worden al die producten dan niet rechtstreeks op de 220 Volt aangesloten? Dat begint bij de ontwikkeling van gelijkstroom en wisselstroom. Ooit, in de beginjaren van de elektriciteit, is er een heuse strijd geweest tussen de twee soorten. Gelijkstroom is door de opbouw van elektronica op printplaatjes tegenwoordig het meest geschikt. Over lange afstanden is gelijkstroom lastig te transporteren, want je hebt daarvoor heel dikke kabels nodig. Wisselstroom laat zich gemakkelijker transporteren. Aan het eind van de negentiende eeuw is de strijd beslecht in het voordeel van 220 volt wisselstroom, en in grote gebieden in de wereld 110 volt.

Voordat de adapters op de markt kwamen, zat alle benodigde techniek om de wisselstroom om te zetten naar de voor dat apparaat geschikte stroom, ingebouwd in het product zelf. De wildgroei aan adapters is het gevolg van de grote behoefte aan mobiliteit; we willen onze spulletjes graag meenemen. En hoe kleiner en lichter ze zijn, hoe beter.

Mobiele telefoons en andere draagbare elektronica zijn met een oplaadbare batterij uitgerust. De gebruiksduur van die batterij is heel bepalend: om die te optimaliseren wordt er gewerkt met steeds kleinere voltages. Nieuwe voltages leidt steeds tot nieuwe adapters.

Gelukkig staat de ontwikkeling van de adapter zelf niet stil. Waren deze jaren geleden nog zwaar en groot, inmiddels is de metalen kern vervangen door ferriet – daardoor weegt de adapter veel minder en wordt hij minder warm. Tot slot wordt er steeds meer techniek op de printplaat zelf geïntegreerd.

Wordt zo de adapter in de toekomst volledig overbodig?

Joost Alferink