'We zijn nu grootste in elektriciteit en gas'

Sinds gisteren heeft het Zweedse Vattenfall het formeel voor het zeggen bij energiebedrijf Nuon. De overname verliep tamelijk geruisloos.

Øystein Løseth (links), topman van Nuon, en Lars Josefsson, topman van Vattenfall, in het hoofdkantoor van Nuon in Amsterdam. (Foto Bram Budel) Nederland, Amsterdam, 01-07-2009 De twee grote bazen van Nuon na de overname door het zweedse energiebedrijf Vattenfall. Links de CEO van Nuon Oystein Loseth (goede spelling: beide o's met een diagonale streep erdoor ¯. l¿seth) en rechts de CEO van Vattenfall Lars G. Josefsson. foto: Bram Budel Budel, Bram

Woensdag 1 juli 2009 is de dag dat Zweden een dubbelslag maakte, zegt Øystein Løseth, de Noorse topman van energiebedrijf Nuon. Eén, het tijdelijk voorzitterschap van de Europese Unie begon voor Zweden. Twee, de overname van Nuon door het Zweedse staatsbedrijf Vattenfall werd definitief beklonken. Vooral dat laatste gaat hem aan.

Nuon is vanaf gisteren officieel onderdeel van Vattenfall. Daarmee is de zeggenschap over het Nederlandse bedrijf niet langer in handen van provincies en gemeenten als Gelderland, Noord-Holland en Amsterdam, maar van de Zweedse staat.

Løseth vertelt het allemaal rustig, vriendelijk. Zo is zijn hele verschijning. Net als die van Lars Josefsson, topman van Vattenfall. Ontspannen zitten ze aan tafel, op de kamer van Løseth, in het hoofdkantoor van Nuon in Amsterdam.

De overname van Nuon is zonder problemen verlopen. Terwijl er rond de overname van Essent, door het Duitse RWE, juist veel ophef is geweest. Hoe verklaart u dat verschil?

Josefsson: „We geven geen commentaar op concurrenten. Wij zijn blij met de manier waarop Nuon zijn klanten aanspreekt. Met respect.”

Løseth: „De stijl van Vattenfall is gebaseerd op vertrouwen. En misschien is dat ook de stijl van Nuon. We geven iedereen veel vrijheid.”

Is het een voordeel dat u beiden Scandinavisch bent?

Josefsson: „Ik kan alleen maar zeggen: hopelijk. Daarbij denk ik dat de Nederlandse cultuur goed past bij de Scandinavische.”

Er is, zeker vanuit de politiek, veel weerstand geweest tegen het feit dat Nuon en Essent in buitenlandse handen komen. Zijn er daardoor veel klanten weggelopen?

Løseth: „In tegendeel. We zijn alleen maar gegroeid, en zijn nu in Nederland de grootste leverancier van zowel elektriciteit als gas.”

Voor Vattenfall betekent de overname van Nuon een belangrijke uitbreiding van zijn markt. Het concern zat al in landen als Zweden, Denemarken, Duitsland, Polen. En nu ook in de Benelux.

Zit er een speciaal voordeel aan om juist uit te breiden naast uw belangrijkste markt, Duitsland?

Josefsson: „Dat is in toenemende mate aantrekkelijk, door de liberalisering van de energiemarkt in Europa. De verbindingen tussen landen nemen toe. Daardoor kun je de centrales aan beide zijden van de grens beter op elkaar afstemmen. Je benut ze optimaler. In West-Europa groeit de vraag naar energie niet meer zo hard. Je moet op andere manieren je winstgevendheid zien te verbeteren. Optimalisatie van je park is er daarvan een.”

Een van de grootste uitdagingen voor Vattenfall is de klimaatverandering, en de verlaging van zijn CO2-uitstoot. De centrales van het Zweedse bedrijf draaien voor bijna de helft op kolen. En dat blijft voorlopig ook zo. Vattenfall bouwt twee nieuwe grote kolencentrales in Duitsland, en een nieuwe centrale in Denemarken die op biomassa en kolen draait. Om de CO2-uitstoot per opgewekte kilowattuur te verminderen investeert het bedrijf sterk in windenergie, met name in Groot-Brittannië. En het werkt hard aan de ontwikkeling van de technologie om CO2 ondergronds op te slaan. Van het budget voor onderzoek en ontwikkeling, dat vorig jaar 141 miljoen euro bedroeg, gaat bijna de helft naar deze technologie. Door zo zwaar te leunen op kolen, kan het bedrijf in het nadeel zijn ten opzichte van bijvoorbeeld de Franse concurrent EDF, dat juist veel kerncentrales heeft. Die stoten amper CO2 uit. Als in 2013 de elektriciteitsbedrijven in Europa alle rechten om CO2 uit te stoten op een veiling moeten kopen, zal dat Vattenfall een grote extra kostenpost opleveren. EDF heeft die post niet, of nauwelijks.

In hoeverre bent u in het nadeel doordat u veel kolencentrales heeft?

Josefsson: „De veiling haalt vooral geld weg bij bedrijven die veel kolencentrales hebben. We zullen daarmee moeten leren omgaan. En dat doen we ook.”

Door zo zwaar in te zetten op de technologie om CO2 ondergronds op te slaan?

Josefsson: „We hebben een proef lopen in Schwarze Pumpe, in Duitsland. We plannen de bouw van een groter demonstratieproject. Het probleem is niet de technologie. Het gaat om de snelheid waarmee je hem ontwikkelt.”

U krijgt daarvoor steun vanuit de Europese Commissie. Hoe loopt dat?

Josefsson: „Er is een pot geld met ruim een miljard euro beschikbaar gesteld, en daarnaast 300 miljoen emissiecertificaten. Maar daarmee ben je er niet. Het programma moet wel uitgevoerd worden. Dat zou sneller kunnen.”

Houden Vattenfall en Nuon vast aan hun investeringsprogramma?

Løseth: „De deal is nu vier uur oud. We zullen onze portfolio’s naast elkaar moeten leggen, en discussiëren wat prioriteit krijgt.”

Josefsson: „Door de recessie is de vraag naar energie gedaald, en de prijzen zijn dat ook. Daarmee moeten we rekening houden.”