Voorliefde voor de volkse gezelligheid

Frans Bauer in 2004, uit de serie ‘Allemaal!’ Foto’s Martijn van de Griendt Nederland, Amsterdam, 23 maart 2004 Frans Bauer na afloop van de uitreiking van de Edison Music Awards in Broodje van Kootje. foto/copyriight: Martijn van de Griendt/Hollandse Hoogte Griendt, Martijn van de

Met zijn arm op de toonbank van de snackbar geleund eet Frans Bauer een kadetje met onbestemd beleg. Het is 2004 en de zanger heeft zojuist de uitreiking van de Edisons bijgewoond. Of hij een prijs gewonnen heeft, vermeldt het fotobijschrift niet. En ook uit de foto zelf is dat niet op te maken. We zien geen flessen champagne of bossen bloemen. Wat we wel zien is een doodgewone man in een wit jack die een snelle hap heeft besteld bij Broodje van Kootje en op zijn dooie gemak staat te keuvelen met de uitbater.

Beroemd zijn in Nederland heeft weinig met glamour te maken. Die conclusie kun je gerust trekken na het zien van de expositie Allemaal! van Martijn van de Griendt in de Leidse fotogalerie De Kleine Klup. Van de Griendt, bekend van zijn foto’s voor tijdschriften als Vrij Nederland, Oor en Nieuwe Revu, fotografeerde tussen 1997 en 2006 talloze Nederlandse artiesten. Meestal betrapte hij hen op intieme momenten voor of na hun ‘finest hour’ – in de kleedkamer, of gewoon thuis, achter een bordje leverworst.

Uit alle foto’s blijkt hoe ‘gewoon’ de sterren zijn gebleven. Vader Abraham bijvoorbeeld borstelt voor een optreden nog snel even zijn eigen baard. Koos Alberts zaagt vanuit zijn rolstoel zelf een plankje door voor de verbouwing van zijn huis. En Gerard Joling mag dan zijn spieren op Schwarzenegger-achtige wijze aan de fotograaf tonen, de achtergrond van de foto verraadt dat hij zich niet in Hollywood bevindt maar in een met graffiti bekladde kleedkamer van een jongerencentrum – P60 in Amstelveen, om precies te zijn.

Net als zijn grote voorbeeld Martin Parr heeft Van de Griendt een zwak voor volkse gezelligheid. Daarom richt hij zijn camera ook vaak op de toehoorders, die zonder uitzondering blank zijn en vaak net iets te bruin, te dik of te gerimpeld. Net als Parr ving hij hun karakteristieke koppen in hard flitslicht, waardoor de oranje pruiken en roze T-shirts fel oplichten.

Het heeft iets treurigs, al die beelden van schnabbelende artiesten die, de meesten al een jaartje ouder, nog steeds in feesttenten en op braderieën moeten optreden. Vaak regent het en is het publiek al bij het tweede nummer aangeschoten. Maar nooit steekt Van de Griendt de draak met zijn onderwerpen. Als hij geen respect zou hebben gehad voor zijn modellen, dan had hij ze nooit zo dicht kunnen naderen. Dan waren zijn foto’s nooit zo ontroerend geweest.

Martijn van de Griendt: ‘Allemaal’. T/m 14 juni in Fotogalerie De Kleine Klup, Nieuwe Rijn 1, Leiden. Dagelijks 12-18u. Inl: www.dekleineklup.nl

    • Sandra Smallenburg