Opnieuw resistentie tegen malaria

In het grensgebied van Cambodja en Thailand werken de modernste malariamedicijnen steeds slechter. De malariaparasiet wordt er resistent. Dat meldt een BBC-reporter die ter plaatse is. Jill McGivering beschrijft hoe een plaatselijke onderwijzer deelneemt aan een Amerikaans onderzoek naar een artemisinine-antimalariamiddel. Hij geneest niet na twee of drie dagen, zoals gebruikelijk. Vijf dagen later is de malariaparasiet nog niet uit zijn bloed verdwenen. Zo gaat het steeds vaker met malariapatiënten in Cambodja.

De Wereldgezondheidsorganisatie maakt zich sinds een paar jaar grote zorgen over malariaresistentie in Zuid-Oost-Azië. Daar zijn in de geschiedenis al twee keer eerder resistente malariaparasieten ontstaan. Tegen chloroquine en pyrimethamine. Die resistentie trok de wereld over en joeg uiteindelijk onder de armen in Afrika miljoenen de dood in.

Malaria is een ziekte, overgebracht door besmette muggen. Een mug die een drager van de malariaparasiet steekt raakt besmet. De mug besmet andere mensen als hij daarna opnieuw steekt. Malaria heerst in een groot deel van de tropen en subtropen, meestal op het platteland waar genoeg moerassen en stilstaand water zijn om muggen te huisvesten. Jaarlijks sterven ongeveer een miljoen mensen aan malaria en raken er 300 miljoen besmet.

De BBC doet verslag van een paar patiënten die er langer over doen om te genezen. Onderzoekers kijken echter naar grote groepen mensen en zien hoe in 13 jaar tijd het percentage mensen dat niet binnen twee dagen van de parasiet af was steeg van 5 naar 22 procent. En het aandeel van parasieten die genetische kenmerken hebben van resistentie steeg van een derde naar meer dan de helft. Van die resistente stammen komen we in de praktijk nooit meer af, schrijven de onderzoekers, behalve als alle malaria wordt uitgeroeid. Dat is utopie.