Klimaat

Een negatieve Arctische rekensom

Wat er gebeurt als de toendra smelt (klik voor vergroting)

Wat er gebeurt als de toendra smelt (klik voor vergroting)Wat er gebeurt als de toendra smelt (klik voor vergroting)

Eerder deze week viel hier al eens het woord permafrost. Dat was in verband met het gevaar van de uitstoot van methaan als de bevroren grond in het Arctische gebied gaat smelten. Ecoloog Ted Schuur van de universiteit van Florida komt nu met nieuwe onderzoeksresultaten waaruit zou blijken dat het vrijkomen van methaan waarschijnlijk langzamer gaat dan tot nu toe werd gedacht.

Dat komt doordat op de toendra meer plantengroei mogelijk is als het warmer wordt. Planten absorberen een deel van de kooldioxide. Maar dat zal uiteindelijk onvoldoende zijn om de vrijkomende broeikasgassen te compenseren. In gebieden waar de toendra al vijftien jaar smelt is de opname van broeikasgassen op dit moment nog groter dan de uitstoot. Maar uiteindelijk wordt het, verwacht Schuur (lees hier en hier), een ‘slowmotion tijdbom’.

Vorig najaar berekenden Schuur en de zijnen dat er zo’n 1.672 miljard ton broeikasgas in de noordelijke bodem zit (tegenover 780 miljard ton in de atmosfeer). De laag met plantenresten is dieper is dan gedacht, waardoor er dus ook meer broeikasgas in wordt vastgehouden. Uit berekeningen bleek dat een vierkante meter boreaalbos goed is voor een opslag van vijf kilo broeikasgas, terwijl in de bodem meer dan 40 kilo verankerd ligt. Het komt hierop neer, zei Schuur destijds tegen Sciencedaily: ‘je kunt geen bos laten groeien dat groot genoeg is om alle vrijkomende broeikasgassen op te vangen.’

Bijkomend probleem in de toendra is volgens Schuur dat het proces niet te beïnvloeden is als het eenmaal begint. We kunnen met zijn allen afspreken om minder CO2 uit te stoten. Maar als het smelten van de permafrost eenmaal goed op gang is gekomen, is het een zichzelf versterkend proces.

Paul Luttikhuis
Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.

    • Paul Luttikhuis