Obama legt 'misleiding' met creditcard aan banden

De Amerikanen leven op krediet en daar maakten creditcardmaatschappijen steeds handig gebruik van. President Obama heeft daar een stokje voor gestoken.

„Oneerlijk” en „misleidend complex” noemt het Witte Huis de manier waarop creditcardmaatschappijen in de Verenigde Staten met hun cliënten omgaan. Vorige week tekende president Barack Obama een wet die deze praktijken aan banden moet leggen. „Hervormingen op basis van gezond verstand om de consument te beschermen”, noemt hij de nieuwe regels.

De Amerikaanse economie draait op krediet. Ongeveer 70 procent van de economie bestaat uit consumentenuitgaven en die worden voor het overgrote deel op krediet gedaan. De gemiddelde Amerikaan heeft vijf creditcards. In maart hadden de Amerikanen samen 946 miljard dollar (677 miljard euro) schuld uitstaan bij creditcardmaatschappijen.

Tweederde van de huishoudens die op krediet leven kan de schulden niet op tijd aflossen. Dat zijn de klanten waar de maatschappijen hun winst op maken, door rentes achteraf te verhogen, te schuiven met vervaldata en met misleidende en gecompliceerde contracten. Volgens de regering betalen de Amerikanen per maand 15 miljard dollar (bijna 11 miljard euro) alleen aan boetes.

De nieuwe regels van Obama zijn bedoeld om de creditcardmaatschappijen te dwingen hun voorwaarden in contracten kort en in ‘gewoon Engels’ te stellen en hun cliënten eerlijker te behandelen. Zo moeten de maatschappijen hun cliënten voortaan 45 dagen van te voren waarschuwen als zij rentetarieven willen verhogen en mogen ze rentes op openstaande betalingen pas na 60 dagen verhogen. Ook zijn de maatschappijen verplicht de rentetarieven weer naar beneden bij te stellen als cliënten zes maanden lang op tijd betalen na een late aflossing.

Extra kosten voor telefonische of digitale betalingen worden afgeschaft. Ook komen er nieuwe restricties voor het verschaffen van leningen aan jongeren en studenten. In februari 2010 moeten de nieuwe regels van kracht worden.

De woekerpraktijken van de creditcardmaatschappijen waren al langer een doorn in het oog van veel Democraten in het Amerikaanse Congres. „We zijn opgekomen voor de consument”, zei senator Harry Reid, leider van de Democraten in de Senaat. „De grote banken kunnen hardwerkende Amerikanen niet langer misbruiken.” Minister van Financiën Timothy Geithner prees de nieuwe wet als belangrijk onderdeel van de plannen om het financiële systeem te hervormen.

De voorzitter van de American Bankers Association, Edward Yingling, noemde de nieuwe regels „pittig, maar werkbaar”. Hij is wel bang dat de beschikbaarheid van krediet zal worden beperkt. „De wet betekent een fundamentele verandering van het businessmodel, omdat de prijs van krediet nu niet meer direct aan het risico gekoppeld kan worden”, zei hij vorige week in The New York Times.

Door de kredietcrisis neemt het aantal cliënten dat leningen niet meer kan aflossen sterk toe. Creditcardmaatschappijen stelden hun verwachting van het aantal leningen dat niet zal worden afbetaald over de maand april bij naar 9 procent, tegenover 5,2 procent over dezelfde maand vorig jaar. De creditcardafdeling van Bank of America, de grootste kredietverstrekker in Amerika, maakte in het eerste kwartaal van 2009 1,77 miljard dollar (1,27 miljard euro) verlies. Daarnaast moet die bank nog eens 8,2 miljard dollar (5,87 miljard euro) opzij zetten om ‘slechte’ kredieten te dekken.

Die risico’s werden in het verleden gedekt met inkomsten uit boetes en renteverhogingen op uitstaande aflossingen. Daarop zullen de maatschappijen onder de nieuwe wet flink moeten inleveren. De consequenties daarvan werken twee kanten op. De rentetarieven gaan omhoog, want het geld moet ergens vandaan komen. Maar de banken zullen ook, om risico’s te beperken, minder makkelijk krediet verstrekken aan consumenten die niet trouw hun schulden afbetalen.

De nieuwe regelgeving stond hoog op de lijst van de Democraten. Daarvan werd dankbaar gebruik gemaakt door de Republikeinse senator Tom Coburn uit Oklahoma, door er een amendement aan te hangen. In het Amerikaanse systeem hoeft de inhoud daarvan geen verband te houden met het onderwerp van de wet zelf. Coburn wilde bezoekers met geladen vuurwapens per amendement weer toelaten tot natuurparken in de VS. Hij kreeg zijn zin.

    • Joël Broekaert