Niet oneerlijk, wel misleid

British author Simon Singh poses during the international Frankfurt Book Fair on 23 October 2005. AFP PHOTO DDP/KATJA LENZ GERMANY OUT AFP

Het gaat niet goed met de Britse wetenschapsjournalist Simon Singh in de smaadzaak die momenteel tegen hem loopt: die kan hem ruim £ 100.000 gaan kosten.

De Britse Chiropraxie Associatie (BCA) heeft Singh aangeklaagd wegens een artikel dat de succesvolle auteur van onder meer Fermat’s Last Theorem (1997), en The Code Book (2000), ruim een jaar geleden in The Guardian schreef. Singh waarschuwde daarin tegen de risico’s van chiropraxie, een alternatieve manuele geneeswijze waarbij rug- en nekwervels met de hand in het gelid worden gemanipuleerd. Volgens chiropractors werkt dat niet alleen bij rugklachten maar bij meer aandoeningen. Volgens veel wetenschappers werkt het niet boven placeboniveau en kan het zelfs gevaarlijk zijn.

In zijn artikel schreef Singh: “De Britse Chiropraxie Associatie beweert dat haar leden kunnen helpen kinderen met koliek te behandelen, die problemen met slapen en eten hebben, frequente oorinfecties of astma hebben, of die langdurig huilen. Zelfs al is er geen spoortje bewijs. Deze organisatie is het fatsoenlijke gezicht van het vak chiropraxie en toch is zij er tevreden mee om pseudobehandelingen te promoten” – it happily promotes bogus treatments.

Feitelijk onjuist, lasterlijk en schadelijk voor de reputatie van de BCA, vond de BCA. En de rechter heeft de associatie daarin gelijk gegeven. Voorzitter Tony Metcalfe is “verheugd”, aldus een persbericht.

Singh schrijft in zijn nieuwsbrief dat de rechter die zin over bogus treatments anders heeft geïnterpreteerd dan hij hem bedoeld heeft: alsof de BCA behandelingen zou promoten waarvan ze wist dat die niet werken. Singh dacht daarentegen, schrijft hij, dat de rechtszaak zou gaan over de aantijging bogus treatments zelf: gebrek aan bewijs voor chiropraxie – een punt waarin hij sterk leek te staan. “Ik heb nooit willen suggereren dat chiropractors opzettelijk en onoprecht pseudobehandelingen aanbieden”, schrijft hij. Hij noemt alternatieve therapeuten “eerder misleid dan opzettelijk oneerlijk”.

Singh beraadt zich nu op wat hij gaat doen. Hij kan schikken, voor ruim £ 100.000, of verder procederen – hij mag tot 28 mei beslissen. Intussen scharen andere wetenschapsjournalisten en voorvechters van het recht op vrije meningsuiting zich achter hem. Volgens juridisch blogger Jack of Kent heeft deze rechtszaak de reputatie van de BCA juist schade toegebracht.

Het artikel van Singh in The Guardian is te lezen via www.nrc.nl/wetenschap