Alle buizen leiden naar Groningen

De slag om Essent in Den Bosch is verloren, de SP en de PVV in de Tweede Kamer liepen gisteren te hoop tegen de voorgenomen verkoop van het gemeentelijke en provinciale energiebedrijf aan de Duitse energiereus RWE.

Premier Balkenende kon makkelijk zeggen dat hij er niet over gaat. Volgende week komt minister Van der Hoeven (Economische Zaken) met voorwaarden voor de opsplitsing van Essent in een netwerkbedrijf (dat in overheidshanden blijft), en een bedrijf dat elektriciteit opwekt en stroom en aardgas verkoopt (dat geprivatiseerd mag worden). De minister heeft de bevoegdheid Essent ‘aanwijzingen’ te geven. Dat heeft ze bij de splitsing van Nuon ook gedaan en daarbij moest Nuon 400 miljoen in het netwerkbedrijf storten.

Belangrijkste aanwijzing: bij de splitsing mag Essent het netwerkbedrijf niet volhangen met schulden aan het commerciële productie- en leveringsbedrijf. Daar zal een vergelijkbaar bedrag als bij Nuon teruggestort moeten worden.

Als RWE dan nog bereid blijft 9,3 miljard euro cash voor Essent te dokken, kan Neelie Kroes, de eurocommissaris voor Mededinging, voorwaarden stellen. Dit is politiek pikant. De SP en PVV zetten zich graag af tegen de Europese Unie, maar die heeft op energiegebied afdwingmacht.

Onder druk van Frankrijk en Duitsland heeft de Europese Commissie een voorstel afgezwakt om afsplitsing van de hoofdnetwerken van hoogspanningskabels en gasbuizen te verplichten. Wel blijft de Commissie toezien op een eerlijk speelveld voor alle partijen. Van der Hoeven heeft Kroes gevraagd daar bij een overname van Essent door RWE op te letten.

Kroes kan eisen stellen aan RWE. Bijvoorbeeld: de gigant uit Essen moet zijn hoogspanningsnetwerk of hoofdpijpleidingen voor aardgas afstoten.

Voor dat laatste heeft zich al een gegadigde gemeld: de Nederlandse Gasunie.

Gasunie is met een aantal Duitse gemeenten bezig het beheer van het gasnetwerk van RWE over te nemen. Gasunie heeft trouwens ook een belang in het gasnetwerk van Noordwest-Duitsland verworven. Geen politicus die daar iets van zegt.

De verwevenheid van de Europese energiemarkt vindt plaats zonder het misbaar dat Bernard Wientjes, voorzitter van VNO-NCW, maakte. In het verleden mochten de energiebedrijven van de werkgeverslobby desnoods ongesplitst verkocht worden aan de hoogst biedende buitenlandse gegadigde. Nu deed Wientjes op het laatste moment een oproep Essent in provinciehanden te houden. Dat neo-provincialisme bij het VNO-NCW blijft toch even wennen.

Roel Janssen

    • Roel Janssen