'Makropulos' is nu nog intenser

Opera De zaak Makropulos van Léos Janácek door Ned. Opera, Rotterdams Philharmonisch Orkest o.l.v. Yannick Nézet-Séguin. Gezien: 18/5 Muziektheater Amsterdam. T/m 12/6. Inl: www.dno.nl. Radio 4: 6/6 19 uur

Na zijn recente debuut in het Amsterdamse Concertgebouw dirigeert Yannick Nézet-Séguin, de nieuwe chef van het Rotterdams Philharmonisch Orkest, nu voor het eerst in het Amsterdamse Muziektheater: De zaak Makropulos van Janácek. Aan het eind van zijn eerste seizoen heeft de jongensachtige Canadees met zijn overtuigende flair zich nu ook op de belangrijkste muziekpodia buiten Rotterdam laten horen.

Met succes. In het Concertgebouw toonde hij in Mozarts Pianoconcert nr 24 eigenzinnigheid en moed met stilistisch zeer afwijkende opvattingen: veel meer 19de-eeuwse romantiek dan 18de-eeuws classicisme. Verder klonken daar prachtige uitvoeringen van Ravels Ma mère l’oye en Berlioz’ Symphonie fantastique.

In de reprise van De zaak Makropulos kwam Nézet-Séguin gisteravond met zijn Rotterdamse orkest tot een indrukwekkende vertolking, die alle soorten expressiviteit in Janáceks lastige collage-achtige partituur uit 1926 tot klinken bracht. Hij vult de muziek met een niet aflatende stroom van leven, lyriek, dramatiek en melancholieke tragiek.

De zaak Makropulos gaat over de operazangeres Emilia Marty die dankzij een levenselixer al meer dan driehonderd jaar leeft en verwikkeld is in een ingewikkelde erfrechtkwestie. Maar het verhaal gaat uiteindelijk om de waarde van het leven en de bevrijdende noodzaak van de dood: ‘In mij hield het leven stil, mijn God, het kon geen stap meer verder.’

De pauzeloze voorstelling vol tijdssymboliek van regisseur Ivo van Hove en scenograaf Jan Versweyveld uit 2002 leek als geheel nu nog intenser dan destijds. Dat ligt vooral aan de nieuwe, fenomenale hoofdrolvertolkster Cheryl Barker. Zij toont zich hier op fascinerende wijze als een obsessief onafhankelijke vrouw en ze zingt met een heftige gepassioneerdheid, steeds op de top van haar kunnen.

Daar omheen zingt een uitstekende cast, eveneens deels nieuw, zoals de tenoren Raymon Very (Albert Gregor) en Guy de Mey (Vitek). Gebleven zijn de tenor Graham Cark (Hauk-Sendorf) en de bariton Dale Duesing (Prus).

    • Kasper Jansen