Het deugt er niet, zegt buurt

Bij de aspergeboerderij was sprake van schrijnende arbeidsomstandigheden.

Voor de buurtbewoners is dit geen nieuws. Er was sprake van uitbuiting, volgens hen.

Justitie stelt een strafrechtelijk onderzoek in naar huisvesting en arbeidsomstandigheden van seizoenwerkers op een aspergebedrijf in het Brabantse Someren.

Burgemeester Veltman was vrijdagmiddag aanwezig bij de ontruiming van een pension in de boerderij waarover José Janssen de scepter zwaait. Bij die gelegenheid zei Veltkamp dat de arbeidsomstandigheden eerder deden denken aan slavernij dan aan een modern bedrijf. De gemeente had besloten de huisvesting te sluiten omdat die niet voldeed aan eisen van de brandweer. En de Roemeense seizoenwerkers vertelden dat zij zwaar hadden geleden onder het regime van de boerin. Ze hadden in kleine kamers zonder ramen geslapen. De deur was ’s nachts op slot gegaan. Ze kregen minder dan de helft van het loon dat hun was voorgehouden. En van dat karige loon moesten ze ook nog tegen hoge prijzen kost en inwoning betalen. Werken deden ze meer dan twaalf uur per dag.

Of het allemaal waar is, gaat justitie uitzoeken. Voor de buren van het aspergebedrijf is in elk geval een uitgemaakte zaak dat er sprake is van uitbuiting. „Die vrouw gaat over lijken”, zegt Martin Raijmakers, beheerder van minicamping De Vrolijke Flierefluiter. Zijn vrouw Wilma en hij zeggen in de loop der jaren al vele klagende seizoenwerkers over de vloer te hebben gehad. „Sommigen hadden anderhalve dag niets gegeten.” Uit pure liefdadigheid, vertellen ze, hebben ze uitgeputte aspergestekers in hun schuur gehuisvest en te eten gegeven. Twintig uur werken werd niet vreemd gevonden. Maar als het op betalen aankwam, gaf hun buurvrouw niet thuis. „Ze konden de helft krijgen of helemaal niets.”

De verhalen waren voor Bart Verhees een half jaar geleden aanleiding de gemeenteraad van Someren in te schakelen. Verhees is voorzitter van de plaatselijke afdeling van de Zuidelijke Land- en Tuinbouw Organisatie. Hij had gehoord dat de gemeente van plan was het huisvesten van seizoenarbeiders te gedogen, ook al was dat formeel in strijd met het bestemmingsplan. „Dat is een goede regeling. Maar ik vond dat de regeling alleen zou mogen gelden voor bedrijven die hadden bewezen dat ze goed met personeel omgaan.” Er kwam een motie die het gemeentebestuur opriep handhavend op te treden tegen het aspergebedrijf. Maar van handhaven is pas veel te laat werk gemaakt, constateert VVD-raadslid Leon van de Moosdijk. Hij vermoedt, dat de gemeente de vrouw te vriend wilde houden vanwege een andere kwestie. De gemeente wil een fietspad aanleggen, waarvoor precies langs haar boerderij veel grond moet worden aangekocht.

Gisteren bleek dat de Arbeidsinspectie sinds 2005 in totaal vijf boetes heeft uitgeschreven aan het aspergebedrijf wegen onderbetaling en het ontbreken van werkvergunningenbetaling. Burgemeester Veltman zegt dat hij niet van de boetes wist. Die uitspraak verbaast de mensen in Someren. „Iedereen weet dat het daar niet deugt”, stelt buurvrouw Wilma Raijmakers. Dat de inmiddels verdwenen Roemenen hier illegaal waren, is volgens boerenvoorman Bart Verhees wel zeker. „Je krijgt alleen een vergunning voor Roemenen als er geen andere werkers te vinden zijn. Maar die zijn er volop. Het stikt hier van de Polen.”

    • Arjen Schreuder