Premier moet naar Kamer om dalai lama

Premier Balkenende moet morgen in de Tweede Kamer uitleg komen geven waarom hij volgende maand afziet van een ontmoeting met de dalai lama wanneer de geestelijk leider van Tibet Nederland bezoekt. Een meerderheid van de Tweede Kamer heeft Balkenende vorige maand in een motie hiertoe opgeroepen. Maar in een mede namens de premier geschreven brief aan de Kamer heeft minister Verhagen (Buitenlandse Zaken, CDA) afgelopen vrijdag laten weten dat de regering „geen aanleiding” ziet voor een ontmoeting tussen de dalai lama en Balkenende.

Een dergelijke bijeenkomst zou een „onverantwoord risico” inhouden „voor de goede betrekkingen met China”, zei Verhagen. Hijzelf heeft overigens wel een ontmoeting met de dalai lama. Verhagen spreekt dan met hem in zijn hoedanigheid als religieus leider in de aanwezigheid van andere religieuze leiders.

GroenLinks wil premier Balkenende morgen naar de Kamer roepen vanwege zijn weigering de motie uit te voeren. „Dit kan niet”, zegt Kamerlid Peters van die partij. Haar motie kreeg vorige maand een meerderheid dankzij de steun van de PvdA. Maar deze partij erkent dat het aan de regering is een eigen afweging te maken.

De Tibetaanse gemeenschap in Nederland verwijt premier Balkenende „slappe knieën”. Volgens Tsering Jampa, directeur van de internationale Campagne voor Tibet, zet Balkenende zichzelf neer „als een zwakke leider met een gebrek aan inzicht in fundamentele normen en waarden”. Hij wijst erop dat andere Europese leiders zoals de Duitse bondskanselier Merkel en de Franse president Sarkozy de dalai lama wel hebben ontvangen.

Balkenende verwees na afloop van de ministerraad vrijdag naar de „gevoeligheden” die er bij de Chinese regering leven over ontmoetingen tussen westerse leiders en de dalai lama. China reageerde boos toen de Franse president Sarkozy en de Duitse bondskanselier Merkel de dalai lama ontvingen.

De Chinese ambassadeur in Den Haag heeft eerder in een brief aan de Tweede Kamer gewaarschuwd voor de gevolgen van een ontmoeting met de dalai lama. Daarbij liet hij in het midden wat de gevolgen zouden kunnen zijn.

Volgens Verhagen kan de inhoud van de boodschap van de Nederlandse regering „zeer wel” door hemzelf worden overgebracht. Deze luidt dat de Nederlandse regering de culturele en religieuze identiteit van de Tibetanen erkent „binnen de grenzen van de Volksrepubliek China” en dat er gestreefd moet worden naar „een duurzame oplossing die voor alle betrokkenen aanvaardbaar is”, aldus de brief van de minister.