Weg is vrij voor verkoop Essent

Provinciale Staten van Noord-Brabant zijn van mening veranderd over de verkoop van energiebedrijf Essent aan het Duitse RWE. Met 31 stemmen voor en 23 tegen werd gisteren een motie van CDA en D66 aangenomen waarin Provinciale Staten het college van Gedeputeerde Staten positief adviseren over de verkoop van aandelen. Op 24 april stemden nog 28 Statenleden tegen en 26 voor. Leden van de coalitiepartijen PvdA en VVD stemden toen verdeeld. Wat is er in de tussentijd gebeurd?

Noord-Brabant is met 30,8 procent de grootste aandeelhouder van Essent. RWE wilde minimaal 80 procent van de aandelen in het Nederlandse energiebedrijf kopen voor 9,3 miljard euro. Voor die 80 procent waren de Noord-Brabantse aandelen dus onontbeerlijk. De provincie leek dan ook een sleutelpositie te vervullen bij de kwestie van de overname.

Gisterochtend, vlak voor het debat, bleek dit ineens niet langer het geval te zijn. RWE kwam toen met een laatste troef: een brief aan de belangrijkste aandeelhouders met de boodschap dat RWE, in overleg met Essent, bereid was genoegen te nemen met minder dan 80 procent van de aandelen. Inmiddels was 56 procent van de Essent-aandelen aan het Duitse energiebedrijf aangeboden. Voorzitter Mieke Geeraedts van de VVD-Statenfractie, zag ineens dat de provincie de verkoop niet zou kunnen tegenhouden. „Wat hebben we hier dan de hele tijd zitten doen?”

De coalitiepartijen hadden in april nog verschillende redenen om niet te verkopen. De helft van de Noord-Brabantse PvdA-fractie vond dat RWE onvoldoende kon garanderen dat het zou investeren in duurzaamheid. De VVD wilde eigenlijk dat Essent zelfstandig verder zou gaan. Deze laatste mogelijkheid leek na de brief van RWE van de baan: de Duitse energiegigant zou Essent kennelijk hoe dan ook overnemen. Nu dreigde de provincie te blijven zitten met aandelen in een commercieel Duits energiebedrijf in plaats van de miljarden euro’s die RWE bereid was te betalen.

De vergadering van gisteren werd geschorst, geschorst en nog eens geschorst. Toen er uiteindelijk werd gestemd, bleek een meerderheid van de VVD-Statenleden voor verkoop van de aandelen.

Vervolg Essent: pagina 17

Minister teleurgesteld over besluit

De Tweede Kamer en minister Van der Hoeven (Economische Zaken, CDA) reageerden teleurgesteld op de beslissing van Provinciale Staten. ‘Te voorbarig’, was het unanieme oordeel. Ze maakte duidelijk dat het concern pas kan worden verkocht wanneer het splitsingsplan van Essent is goedgekeurd. Daarover gaat de minister voor het einde van de maand een besluit nemen. „De minister kan de voorwaarden van de splitsing nog aanpassen en daarom is zo’n verkoop voorbarig”, vindt het Tweede-Kamerlid Diederik Samson (PvdA).

De avond voor het debat had Van der Hoeven onder druk van de Kamer de leden van Provinciale Staten in Noord-Brabant nog opgeroepen hun besluit over de verkoop van de Essent aandelen op te schorten, totdat zij het splitsingsplan van Essent had goedgekeurd. Dit tot grote ergernis van gedeputeerde Annemarie Moons. „Ik heb niet het idee dat de minister ook naar Overijssel of Limburg heeft gebeld voordat daar werd gedebatteerd over Essent.” De leden van Provinciale Staten namen de minister serieuzer. In de motie staat dat ze Gedeputeerde Staten positief adviseren over de verkoop van aandelen.

Moons heeft aanstaande maandag een gesprek met Van der Hoeven over het splitsingsplan van Essent. „Daarna nemen wij als aandeelhouders een definitief besluit over de aandelenverkoop.” Ze is blij en opgelucht dat er nu duidelijkheid is voor Essent. „Wij zijn als aandeelhouders verantwoordelijk voor dat bedrijf. En ik denk dat overname de enige manier is om te zorgen dat Essent in de toekomst als gesplitst bedrijf op de Europese energiemarkt kan concurreren.”

Formeel kunnen Provinciale Staten de verkoop niet blokkeren. Het college van Gedeputeerde Staten, een CDA-VVD-PvdA coalitie, is aandeelhouder en mag het oordeel van de volksvertegenwoordigers naast zich neerleggen. Maar de coalitie riskeerde een motie van wantrouwen als zij tegen het besluit van de volksvertegenwoordiging in, voor verkoop zouden kiezen.

    • Esther Wittenberg