Bijdrage Rijk kan maar 155 miljoen lager

De financiële bijdrage van het Rijk aan provincies kan niet 600 miljoen euro maar hooguit 155 euro omlaag. Dit concludeert de commissie-Boorsma die een eerder onderzoek van de Raad voor de Financiële Verhoudingen (RFV) aan een contra-expertise heeft onderworpen.

Volgens de commissie is het advies van de RFV over de financiële verhouding rijk-provincies onvoldoende onderbouwd om tot een bedrag van 600 miljoen te komen en financiële afspraken te maken. Minister Wouter Bos (Financiën, PvdA) zinspeelde al op het afromen van financiële reserves van de provincies. Die kregen de voorbije jaren extra geld binnen door de stijging van de opcenten op de motorrijtuigenbelasting en het rendement op hun vermogen.

De provincie Noord-Brabant zou volgens het adviesrapport van de RFV 164 miljoen euro moeten inleveren. De commissie-Boorsma stelt, impliciet, dat dit bedrag veel te hoog is ingeschat. Als Noord-Brabant de aandelen van Essent verkoopt aan het Duitse energiebedrijf RWE, ontvangt het overigens 2,3 miljard euro.

De 600 miljoen euro waarop de Raad voor de Financiële Verhoudingen uitkwam, is 10 procent van het bedrag dat provincies nu gezamenlijk uitgeven. De commissie-Boorsma komt uit op 155 miljoen, maar stelt nadrukkelijk dat het beter is het hele onderzoek over te doen in plaats van het advies van de RFV ‘naar beneden toe’ aan te passen.

De contra-expertise is uitgevoerd door drie hoogleraren, onder leiding van prof. Boorsma van de Universiteit Twente, die deskundig zijn op het gebied van provinciale financiën. Volgens hen is het advies van de RFV nuttig studiemateriaal, niet meer dan dat. Er zijn te veel berekeningen niet transparant en daardoor moeilijk na te rekenen. De RFV heeft de gegevens te arbitrair aangenomen, aldus de commissie-Boorsma.

Het advies van de RFV leidde twee maanden geleden tot woedende reacties bij de gedupeerde provincies. Gelderland zou 97 miljoen moeten inleveren, Noord-Holland 79 miljoen, Limburg 56 miljoen en Overijssel 52 miljoen. De Brabantse CDA-gedeputeerde Paul Rüpp reageerde destijds witheet in deze krant, nadat het advies van de RFV openbaar was gemaakt. „Brabant wordt weer het wingewest dat het 200 jaar geleden ook was. Geld weghalen dat Brabanders hebben opgebracht, is diefstal van de Brabantse burger.”

Minister Bos zei in januari: „Als de provincies meer geld hebben dan nodig, gaan we dat op enigerlei moment aanpassen.”